అర్థనారీశ్వరర్ ఆలయం
శివ temple · Tamil Nadu, India
తమిళనాడులోని నామక్కల్ జిల్లా తిరుచెంగోడులో ఉన్న అర్ధనారీశ్వరర్ ఆలయం ఒక కొండపై వెలసిన శివాలయం. ఇక్కడి మూలవిరాట్టు అర్ధనారీశ్వరుడు — శివపార్వతులు ఒకే రూపంగా, నిలువుగా విభజించబడి సగం పురుష రూపం, సగం స్త్రీ రూపంగా దర్శనమిచ్చే శివుని స్వరూపం.
నామక్కల్ జిల్లా యంత్రాంగం దీనిని కొంగు ప్రాంతంలోని ఏడు శివ క్షేత్రాలలో ఒకటిగా, ఈ ప్రాంతంలోని అత్యంత ప్రాచీన ఆలయాలలో ఒకటిగా పేర్కొంటుంది. కొండపైకి పొడవైన మెట్ల దారి ద్వారా గానీ, వాహనాల రోడ్డు ద్వారా గానీ చేరుకోవచ్చు.
Faith & Tradition
Religious Significance of అర్థనారీశ్వరర్ ఆలయం
ఈ ఆలయం ఒక తేవార క్షేత్రం; కీర్తనలలో దీనిని కొడిమాడచ్చెంకున్రూర్ అని పిలుస్తారు. సంబంధర్ స్వామి ఇక్కడ ఒక పదికం (కీర్తన) గానం చేశారు, Templenet దీనిని కొంగు నాడులోని ఏడు తేవార క్షేత్రాలలో నాలుగవదిగా పేర్కొంటుంది. తమిళ మహాకావ్యం శిలప్పదికారంలోని నెడువేల్‌కున్రు ఈ కొండేనని కూడా Templenet గుర్తిస్తుంది.
అర్ధనారీశ్వర రూపం శివుని 64 రూపాలలో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది. భార్యాభర్తల మధ్య సామరస్యం కోసం ఈ రూపాన్ని ప్రత్యేకంగా ఆరాధిస్తారని, ఇక్కడి అమ్మవారిని భాగంప్రియాళ్ అని పిలుస్తారని దినమలర్ పేర్కొంటుంది. అమ్మవారు మూలవిగ్రహంలోనే భాగం కాబట్టి ఆమెకు వేరుగా సన్నిధి లేదు.
అదే కొండపై సెంగోట్టు వేలవర్‌గా వెలసిన మురుగన్ సన్నిధికి కూడా ప్రత్యేకంగా ఎంతో మంది భక్తులు వస్తారు; కవి అరుణగిరినాథర్ తన తిరుప్పుగళ్‌లో ఈ మురుగన్‌ను కీర్తించారు. వాగ్గేయకారుడు ముత్తుస్వామి దీక్షితర్ ఇక్కడి దేవుని గురించి కుముదక్రియ రాగంలో 'అర్ధనారీశ్వరం' అనే కృతిని రచించారు.
Heritage
History of అర్థనారీశ్వరర్ ఆలయం
సంప్రదాయం ప్రకారం, ఈ కొండపైనే కొలువై ఉన్న ఆది కేశవ పెరుమాళ్ (విష్ణువు) ఉపదేశించిన విధంగా పార్వతీదేవి కేదార గౌరీ వ్రతం ఆచరించి, అర్ధనారీశ్వరునిగా శివునితో ఐక్యమయ్యారు. తిరుచెంగోడు ('ఎర్ర కొండ') అనే పేరుకు కారణమైన కొండ ఎర్రని రంగును మరొక పురాణం ఆదిశేషుడికి, వాయుదేవుడికి మధ్య జరిగిన బలపరీక్షతో వివరిస్తుంది. ఇవి ఆలయ సంప్రదాయాలు, చారిత్రక ఆధారాలు కావు.
చారిత్రక ఆధారాల విషయానికి వస్తే, పరాంతక చోళుడు, గంగైకొండ చోళుడు, విజయనగర, మైసూరు రాజులు, నాయకుల కాలాల శాసనాలు ఆలయంలో ఉన్నాయని Templenet తెలియజేస్తుంది. తిరుచెంగోడును పూర్వం తిరుక్కొడిమాడచ్చెంగొండూరూర్ అని పిలిచేవారని, ఇది కొంగు నాడులోని పూందురై నాడులో భాగంగా ఉండేదని నామక్కల్ జిల్లా యంత్రాంగం పేర్కొంటుంది.
Architecture and sacred features
ఆలయం కొండ శిఖరంపై ఉంది. దీని ప్రాకారాలు తూర్పు-పడమరలుగా సుమారు 260 అడుగులు, ఉత్తర-దక్షిణాలుగా సుమారు 170 అడుగుల విస్తీర్ణాన్ని ఆవరించి ఉన్నాయి; ఉత్తరం వైపు ఐదు అంతస్తుల రాజగోపురం ఉంది. గర్భగుడి పడమర ముఖంగా ఉన్నప్పటికీ, లోపలికి దక్షిణం వైపు నుండి ప్రవేశిస్తారు. మూలవిగ్రహం సుమారు 6 అడుగుల ఎత్తు ఉంటుంది, దాని పాదాల వద్ద ఉన్న చిన్న ఊట ఎప్పుడూ ఎండిపోదని విశ్వసిస్తారు.
బయటి ప్రాకార మార్గంలో గుర్రపు రౌతులు, యాళిల శిల్పాలు చెక్కిన ఏకశిలా గ్రానైట్ స్తంభాల వరుసలు ఉన్నాయి. సెంగోట్టు వేలవర్ సన్నిధి ఎదుట ఉన్న మండపం సూక్ష్మమైన శిల్పకళకు ప్రసిద్ధి. పైకి వెళ్ళే దారిలో, నాగగిరి అని కూడా పిలువబడే ఈ కొండ రాతిపై చెక్కిన పొడవైన సర్పం, నాగదేవతకు ఒక సన్నిధి ఉన్నాయి.
Plan Your Visit
Darshan and Visitor Information
ఈ ఆలయాన్ని తమిళనాడు హిందూ మత, ధర్మాదాయ శాఖ (HR&CE) నిర్వహిస్తుంది. పూజా సమయాలు, కొండపైకి రోడ్డు ప్రవేశం మారవచ్చు, కాబట్టి దర్శనానికి వెళ్ళే ముందు HR&CE ఆలయ కార్యాలయంతో ప్రస్తుత ఏర్పాట్లను నిర్ధారించుకోండి.
Timings and arrangements change with seasons and festivals. Confirm current details with the temple administration before travelling. Last reviewed 5 October 2026.
Sacred Calendar
Festivals at అర్థనారీశ్వరర్ ఆలయం
వైకాసి వార్షిక ఉత్సవం
ఇది ఆలయ ప్రధాన వార్షిక ఉత్సవం. ఈ ఉత్సవం కోసం అర్ధనారీశ్వరుని ఉత్సవ విగ్రహాన్ని కొండ దిగువకు తీసుకువస్తారని Templenet పేర్కొంటుంది.
వైకాసి విశాఖం నాడు తిరుక్కల్యాణం
ఇక్కడ అమ్మవారికి వేరుగా విగ్రహం లేనందున, దేవతల స్థానంలో అర్చకులు నిలిచి దివ్య కల్యాణాన్ని జరుపుతారు.
మహా శివరాత్రి
రాత్రి నాలుగు జాములలోనూ పూజలు జరుగుతాయి; ఈ ఆలయంలో ఇది ప్రత్యేకంగా ముఖ్యమైనదిగా భావిస్తారు.
Location
How to Reach అర్థనారీశ్వరర్ ఆలయం
నామక్కల్ జిల్లా యంత్రాంగం ప్రకారం తిరుచెంగోడు నామక్కల్ నుండి సుమారు 35 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప విమానాశ్రయం సేలం (సుమారు 50 కి.మీ.), కోయంబత్తూరు అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం సుమారు 130 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప రైల్వే స్టేషన్లు ఈరోడ్ జంక్షన్ (రోడ్డు మార్గంలో సుమారు 25 కి.మీ.), నామక్కల్ రైల్వే స్టేషన్ (సుమారు 30 కి.మీ.).
తిరుచెంగోడుకు నామక్కల్, ఈరోడ్, సేలం నుండి మంచి రోడ్డు సౌకర్యం ఉంది. భక్తులు దారిలో విశ్రాంతి మండపాలు ఉన్న మెట్ల మార్గం ద్వారా కొండపై ఆలయానికి ఎక్కవచ్చు, లేదా రోడ్డు మార్గంలో పైకి వెళ్ళవచ్చు.
Location: Tamil Nadu, India
Nearest airport: సేలం విమానాశ్రయం (సుమారు 50 కి.మీ.); కోయంబత్తూరు అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం (సుమారు 130 కి.మీ.)
Nearest railway station: ఈరోడ్ జంక్షన్ (సుమారు 25 కి.మీ.); నామక్కల్ (సుమారు 30 కి.మీ.)
More in Hindu temples in Tamil Nadu · శివ temples · Temples in Paramathi-Velur Taluk · Temples in Namakkal District
Questions
అర్థనారీశ్వరర్ ఆలయం: Frequently Asked Questions
తిరుచెంగోడు ఆలయంలో మూలవిరాట్టు ఎవరు?
అర్ధనారీశ్వరుడు: శివపార్వతులు ఒకే రూపంగా, సగం పురుష రూపం, సగం స్త్రీ రూపంగా దర్శనమిస్తారు. అమ్మవారిని భాగంప్రియాళ్ అని పిలుస్తారు, ఆమె మూలవిగ్రహంలోనే భాగం.
తిరుచెంగోడు ఆలయం పాడల్ పెట్ర స్థలమా?
అవును. తేవారంలో దీనిని కొడిమాడచ్చెంకున్రూర్గా కీర్తించారు, సంబంధర్ ఇక్కడ ఒక పదికం గానం చేశారు. కొంగు ప్రాంతంలోని ఏడు తేవార క్షేత్రాలలో ఇది ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది.
కొండ ఎర్రగా ఎందుకు ఉంటుంది?
స్థలపురాణం ప్రకారం, ఆదిశేషుడికి, వాయుదేవుడికి మధ్య జరిగిన పోటీ వల్ల రాయి ఎర్రబడింది; అందుకే చెంగోడు ('ఎర్ర కొండ') అనే పేరు వచ్చింది. ఇది ఆలయ సంప్రదాయం.
ఆలయానికి ఎన్ని మెట్లు ఉన్నాయి?
మెట్ల ఖచ్చితమైన సంఖ్య విషయంలో ఆధారాలు ఏకీభవించవు, అందుకే ఇక్కడ ఏ సంఖ్యా ఇవ్వలేదు. దారిలో విశ్రాంతి మండపాలు ఉన్నాయి, కొండపైకి వాహనాల రోడ్డు కూడా ఉంది.
కొండపై ఉన్న మురుగన్ సన్నిధి ఏది?
సెంగోట్టు వేలవర్ — స్థానికంగా ఎంతో ప్రాముఖ్యం ఉన్న మురుగన్ సన్నిధి; అరుణగిరినాథర్ తన తిరుప్పుగళ్‌లో ఈ స్వామిని కీర్తించారు.
తిరుచెంగోడుకు ఎలా చేరుకోవాలి?
నామక్కల్ జిల్లా యంత్రాంగం ప్రకారం, సేలం విమానాశ్రయం సుమారు 50 కి.మీ. దూరంలో, ఈరోడ్ జంక్షన్ రైల్వే స్టేషన్ రోడ్డు మార్గంలో సుమారు 25 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఈరోడ్, సేలం, నామక్కల్ నుండి బస్సులు నడుస్తాయి.
ఆలయాన్ని ఎవరు నిర్వహిస్తారు?
తమిళనాడు ప్రభుత్వ హిందూ మత, ధర్మాదాయ శాఖ (HR&CE).
Sources and attribution
- © OpenStreetMap contributors — location data © OpenStreetMap contributors (ODbL)
- Wikidata Q12980473 — structured data (CC0)
- Wikipedia — Ardhanareeswarar Temple, Tiruchengode — text facts from Wikipedia, licensed CC BY-SA 4.0
- District Administration Namakkal, Government of Tamil Nadu — Arthanareeswarar temple Tiruchengode
- Templenet — Kodimaadachenkunrur (Tiruchengode) Ardhanareeswarar
- shivatemples.com — Arthanareeswarar Temple, Thiruchengodu (archived copy)
- Dinamalar — 64 forms of Lord Shiva: Ardhanareeswarar
- Wikipedia — Ardhanareeswarar Temple (used as a pointer for HR&CE administration and Dikshitar kriti only)
Further reading: అర్థనారీశ్వరర్ ఆలయం on Wikipedia (CC BY-SA 4.0).
Spotted an error? Write to info@hindutone.com — see our editorial policy.
Pilgrim Circuit