సంక్షిప్త సమాధానం: భారతదేశ ప్రధాన పండుగలు — దీపావళి (2026 నవంబర్ 8), దసరా (అక్టోబర్ 20), వినాయక చవితి (సెప్టెంబర్ 14), రక్షా బంధన్ (ఆగస్టు 28), సంక్రాంతి, హోలీ, ఒణం, ఉగాది, జన్మాష్టమి, శివరాత్రి. చాలా పండుగలు చాంద్రమాన తిథి ఆధారంగా నిర్ణయమవుతాయి కాబట్టి తేదీలు ప్రతి ఏటా మారుతాయి.

భారతదేశ ప్రసిద్ధ పండుగలు కేవలం సెలవు దినాలు కావు — అవి మన సంస్కృతిని తరతరాలుగా ముందుకు తీసుకువెళ్తున్న సజీవ సంప్రదాయాలు. దీపావళి వెలుగుల నుంచి హోలీ రంగుల వరకు, దుర్గా పూజ శక్తి ఆరాధన నుంచి ఒణం సద్య విందు వరకు — ఈ దేశంలో ఏడాది పొడవునా ఏదో ఒక ఉత్సవం జరుగుతూనే ఉంటుంది. ఈ సమగ్ర మార్గదర్శిలో 15 ప్రధాన భారతీయ పండుగల గురించి — పౌరాణిక నేపథ్యం, ఆచారాలు, ప్రాంతీయ వైవిధ్యాలు, 2026–27 తేదీలతో సహా — తెలుసుకుందాం.

సంక్షిప్తంగా: భారతదేశంలోని ప్రధాన పండుగలు — దీపావళి, దసరా (విజయదశమి), నవరాత్రి, వినాయక చవితి, హోలీ, మకర సంక్రాంతి/పొంగల్, ఒణం, రక్షా బంధన్, జన్మాష్టమి, ఉగాది, శ్రీరామ నవమి, మహా శివరాత్రి, వసంత పంచమి, కార్తీక పౌర్ణమి, ఈద్ & క్రిస్మస్. వీటిలో చాలా పండుగలు చాంద్రమాన తిథి ఆధారంగా నిర్ణయమవుతాయి కాబట్టి ప్రతి ఏడాది తేదీలు మారుతూ ఉంటాయి.

Advertisement

భారతదేశ పండుగల తేదీలు — 2026 & 2027

2026లో ఇంకా రాబోయే పండుగలు

పండుగతేదీ 2026వారం
ఒణం (తిరువోణం)ఆగస్టు 26బుధవారం
రక్షా బంధన్ఆగస్టు 28శుక్రవారం
శ్రీకృష్ణ జన్మాష్టమిసెప్టెంబర్ 4శుక్రవారం
వినాయక చవితి (గణేశ చతుర్థి)సెప్టెంబర్ 14సోమవారం
అనంత చతుర్దశి / గణేశ నిమజ్జనంసెప్టెంబర్ 25శుక్రవారం
శరన్నవరాత్రి ప్రారంభంఅక్టోబర్ 11ఆదివారం
దుర్గాష్టమి / మహా నవమిఅక్టోబర్ 19సోమవారం
దసరా (విజయదశమి)అక్టోబర్ 20మంగళవారం
ధనత్రయోదశి (ధన్‌తేరస్)నవంబర్ 6శుక్రవారం
దీపావళి — లక్ష్మీ పూజనవంబర్ 8ఆదివారం
భాయి దూజ్నవంబర్ 11బుధవారం
ఛఠ్ పూజనవంబర్ 15ఆదివారం

2026లో ఇప్పటికే జరిగిన పండుగలు

పండుగతేదీ 2026
మకర సంక్రాంతి / పొంగల్జనవరి 14 (తెలుగు ఆచార దినం జనవరి 15)
వసంత పంచమిజనవరి 23
మహా శివరాత్రిఫిబ్రవరి 15
హోలికా దహనంమార్చి 3
హోలీమార్చి 4
ఉగాదిమార్చి 19
శ్రీరామ నవమిమార్చి 26–27

2027 ముఖ్య తేదీలు

పండుగతేదీ 2027
మకర సంక్రాంతిజనవరి 14–15
మహా శివరాత్రిమార్చి 6
హోలికా దహనంమార్చి 21
హోలీమార్చి 22
ఉగాది / గుడి పడ్వాఏప్రిల్ 7
శ్రీరామ నవమిఏప్రిల్ 15
దుర్గాష్టమిఅక్టోబర్ 7
మహా నవమిఅక్టోబర్ 8
దసరా (విజయదశమి)అక్టోబర్ 9
కార్వా చౌత్అక్టోబర్ 18
ధనత్రయోదశిఅక్టోబర్ 27

గమనిక: పండుగ తేదీలు తిథి, స్థానిక సూర్యోదయం ఆధారంగా నిర్ణయమవుతాయి. అమాంత (ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ, కర్ణాటక, మహారాష్ట్ర) మరియు పూర్ణిమాంత (ఉత్తర భారతదేశం) పద్ధతుల మధ్య ఒక రోజు తేడా రావచ్చు. ఖచ్చితమైన ముహూర్తం కోసం మీ ప్రాంతీయ పంచాంగాన్ని చూడండి.

1. దీపావళి — వెలుగుల పండుగ

2026 తేదీ: నవంబర్ 8, ఆదివారం | తిథి: ఆశ్వయుజ/కార్తీక అమావాస్య. దీపావళి భారతదేశంలో అత్యంత పెద్ద పండుగ. చీకటిపై వెలుగు, అజ్ఞానంపై జ్ఞానం, అధర్మంపై ధర్మం సాధించిన విజయాన్ని ఇది సూచిస్తుంది.

పౌరాణిక నేపథ్యం: ఉత్తర భారతదేశంలో పద్నాలుగేళ్ల వనవాసం తర్వాత శ్రీరాముడు సీతా, లక్ష్మణ సమేతంగా అయోధ్యకు తిరిగి వచ్చిన రోజుగా జరుపుకుంటారు. దక్షిణ భారతదేశంలో, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణలో, శ్రీకృష్ణుడు సత్యభామ సహాయంతో నరకాసురుడిని సంహరించిన నరక చతుర్దశికి ప్రాధాన్యత ఎక్కువ.

  • ఇంటిని శుభ్రం చేసి దీపాలతో, తోరణాలతో అలంకరించడం
  • లక్ష్మీ-గణేశ పూజ (ప్రదోష కాలంలో చేయడం శ్రేష్ఠం)
  • ముగ్గులు (రంగవల్లులు) వేయడం
  • కొత్త బట్టలు ధరించడం, మిఠాయిలు పంచుకోవడం
  • టపాసులు కాల్చడం

ఐదు రోజుల పండుగ: ధనత్రయోదశి → నరక చతుర్దశి → లక్ష్మీ పూజ (దీపావళి) → గోవర్ధన పూజ/బలి ప్రతిపద → భాయి దూజ్.

2. దసరా / విజయదశమి — ధర్మ విజయం

2026 తేదీ: అక్టోబర్ 20, మంగళవారం | తిథి: ఆశ్వయుజ శుక్ల దశమి. దసరా అధర్మంపై ధర్మం సాధించిన విజయానికి ప్రతీక. శ్రీరాముడు రావణుడిని సంహరించిన రోజుగా, అలాగే దుర్గాదేవి మహిషాసురుడిని వధించిన రోజుగా జరుపుకుంటారు.

Advertisement
  • ఉత్తర భారతదేశం: రామలీల ప్రదర్శనలు, రావణ-కుంభకర్ణ-మేఘనాథ దిష్టిబొమ్మల దహనం
  • కర్ణాటక: మైసూరు దసరా — ప్రపంచ ప్రసిద్ధమైన జంబూ సవారి ఊరేగింపు
  • తెలుగు రాష్ట్రాలు: బతుకమ్మ (తెలంగాణ), జమ్మి ఆకుల (శమీ పత్రం) మార్పిడి, ఆయుధ పూజ
  • పశ్చిమ బెంగాల్: దుర్గా పూజ ముగింపు, విసర్జన, సిందూర్ ఖేలా

ఆయుధ పూజ: వాహనాలు, పనిముట్లు, పుస్తకాలు, వాయిద్యాలను పూజించే సంప్రదాయం. కొత్త పనులు ప్రారంభించడానికి విజయదశమి అత్యంత శుభ దినంగా భావిస్తారు.

3. నవరాత్రి & దుర్గా పూజ — శక్తి ఆరాధన

2026 తేదీలు: అక్టోబర్ 11–19 (శరన్నవరాత్రి). తొమ్మిది రాత్రుల పాటు దేవి తొమ్మిది రూపాలను — శైలపుత్రి, బ్రహ్మచారిణి, చంద్రఘంట, కూష్మాండ, స్కందమాత, కాత్యాయని, కాళరాత్రి, మహాగౌరి, సిద్ధిదాత్రి — ఆరాధిస్తారు.

  • గుజరాత్: గర్బా, డాండియా రాస్ నృత్యాలు
  • పశ్చిమ బెంగాల్: భారీ పండళ్లు, ధునుచి నృత్యం, పుష్పాంజలి
  • తెలంగాణ: బతుకమ్మ — పూలతో గోపురాకారం, ఆడపడుచుల పాటలు
  • ఆంధ్రప్రదేశ్: విజయవాడ కనకదుర్గమ్మ ఆలయంలో రోజుకో అలంకారం
  • తమిళనాడు, కర్ణాటక: బొమ్మల కొలువు (గోలు)

4. వినాయక చవితి (గణేశ చతుర్థి)

2026 తేదీ: సెప్టెంబర్ 14, సోమవారం | నిమజ్జనం: సెప్టెంబర్ 25 (అనంత చతుర్దశి). విఘ్నాధిపతి గణపతి జన్మదినంగా జరుపుకునే ఈ పండుగ మహారాష్ట్ర, తెలుగు రాష్ట్రాల్లో అత్యంత ఘనంగా జరుగుతుంది.

  • మట్టి వినాయక ప్రతిమ ప్రతిష్ఠాపన
  • 21 రకాల పత్రి (గరిక, మారేడు, ఉమ్మెత్త, తులసి మొదలైనవి) సమర్పణ
  • ఉండ్రాళ్లు, కుడుములు, మోదకం నైవేద్యం
  • వినాయక వ్రత కథ పఠనం, శ్యమంతకోపాఖ్యానం
  • 1½, 3, 5, 7, 9 లేదా 11 రోజుల తర్వాత నిమజ్జనం

పర్యావరణ హితం: మట్టి విగ్రహాలు, సహజ రంగులు వాడటం ద్వారా జలాశయాలను కాపాడవచ్చు. ఖైరతాబాద్ (హైదరాబాద్) మహా గణపతి దేశవ్యాప్తంగా ప్రసిద్ధి.

5. హోలీ — రంగుల పండుగ

2026: మార్చి 4 (హోలికా దహనం మార్చి 3) | 2027: మార్చి 22. వసంత ఋతువు రాకను, ప్రేమ-భక్తి విజయాన్ని సూచించే పండుగ.

పౌరాణిక కథ: భక్త ప్రహ్లాదుడిని అగ్నిలో దహించాలని హిరణ్యకశిపుని సోదరి హోలిక ప్రయత్నించగా, విష్ణు కృపతో ప్రహ్లాదుడు రక్షింపబడి హోలిక దగ్ధమైంది. అందుకే హోలికా దహనం. ప్రసిద్ధ ప్రాంతాలు: మథుర, వృందావనం (లఠ్‌మార్ హోలీ), బర్సానా, ఉదయపూర్, శాంతినికేతన్.

Advertisement

6. మకర సంక్రాంతి / పొంగల్ — పంట పండుగ

2026: జనవరి 14 (తెలుగు ఆచార దినం జనవరి 15). సూర్యుడు మకర రాశిలో ప్రవేశించే రోజు. ఉత్తరాయణ పుణ్యకాలం ప్రారంభం. సౌర ఆధారిత పండుగ కావడంతో ప్రతి ఏటా దాదాపు ఒకే తేదీన వస్తుంది.

  1. భోగి — పాత వస్తువుల దహనం, భోగి పళ్లు
  2. సంక్రాంతి — పితృ తర్పణం, కొత్త బియ్యంతో వంటలు, అరిసెలు, గారెలు
  3. కనుమ — పశువుల పూజ, రైతుల పండుగ
  4. ముక్కనుమ — బంధువుల సందర్శన

ప్రత్యేకతలు: ముగ్గులు, గొబ్బెమ్మలు, హరిదాసు, గంగిరెద్దులు, గాలిపటాలు. ఇతర పేర్లు: పొంగల్ (తమిళనాడు), లోహ్రీ (పంజాబ్), ఉత్తరాయణ్ (గుజరాత్), బిహు (అస్సాం).

7. ఒణం — కేరళ వైభవం

2026 తిరువోణం: ఆగస్టు 26, బుధవారం. మావేలి (మహాబలి) చక్రవర్తి తన ప్రజలను చూడటానికి పాతాళం నుంచి తిరిగి వచ్చే రోజుగా జరుపుకునే పది రోజుల పండుగ. అథం నక్షత్రంతో ప్రారంభమై తిరువోణంతో ముగుస్తుంది.

  • పూక్కళం — పూలతో వేసే రంగవల్లి
  • ఒణం సద్య — అరటి ఆకుపై 20+ పదార్థాలతో శాకాహార విందు
  • వల్లం కళి — పాము పడవల పందాలు
  • కైకొట్టిక్కళి, పులికళి, తిరువాతిర నృత్యాలు

8. రక్షా బంధన్ — సోదర బంధం

2026: ఆగస్టు 28, శుక్రవారం | తిథి: శ్రావణ పౌర్ణమి. సోదరి తన సోదరుని చేతికి రాఖీ కట్టి దీర్ఘాయువును కోరుకుంటుంది; సోదరుడు ఆమెను జీవితాంతం రక్షిస్తానని మాట ఇస్తాడు. దక్షిణ భారతదేశంలో ఇదే రోజున జంధ్యాల పౌర్ణమి / అవని అవిట్టం (యజ్ఞోపవీత ధారణ) కూడా జరుగుతుంది.

9. శ్రీకృష్ణ జన్మాష్టమి

2026: సెప్టెంబర్ 4, శుక్రవారం | తిథి: శ్రావణ కృష్ణ అష్టమి. భగవాన్ శ్రీకృష్ణుని జన్మదినం. మథుర, వృందావనం, ద్వారక, ఉడిపిలలో అత్యంత ఘనంగా జరుగుతుంది. ఆచారాలు: రోజంతా ఉపవాసం, అర్ధరాత్రి కృష్ణ జననోత్సవం, ఊయల ఊపడం, పసిపిల్లలకు కృష్ణ వేషధారణ, దహి హండీ (మహారాష్ట్ర), వెన్న-అటుకులు-పాలకోవా నైవేద్యం.

10. ఉగాది — తెలుగు నూతన సంవత్సరం

2026: మార్చి 19 | 2027: ఏప్రిల్ 7. చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి నాడు వచ్చే తెలుగు, కన్నడ నూతన సంవత్సరాది. మహారాష్ట్రలో గుడి పడ్వా, సింధీలలో చేటి చాంద్‌గా జరుపుకుంటారు.

ఉగాది పచ్చడి — జీవిత తత్త్వం: ఆరు రుచులు — వేప పువ్వు (చేదు/దుఃఖం), బెల్లం (తీపి/ఆనందం), ఉప్పు (భయం), పులుపు (కోపం), కారం (ఆగ్రహం), పచ్చి మామిడి (ఆశ్చర్యం) — జీవితంలోని అన్ని అనుభూతులను సమానంగా స్వీకరించాలనే సందేశం. పంచాంగ శ్రవణం: కొత్త సంవత్సరపు ఫలితాలను ఆలయాల్లో వినడం ఉగాది ప్రత్యేకత.

11. శ్రీరామ నవమి

2026: మార్చి 26–27 | 2027: ఏప్రిల్ 15. శ్రీరాముని జన్మదినం. భద్రాచలం సీతారామచంద్రస్వామి ఆలయంలో జరిగే సీతారాముల కల్యాణం తెలుగు రాష్ట్రాల్లో అత్యంత ప్రసిద్ధం. వడపప్పు, పానకం ప్రసాదంగా పంచుతారు.

Advertisement

12. మహా శివరాత్రి

2026: ఫిబ్రవరి 15 | 2027: మార్చి 6. మాఘ/ఫాల్గుణ కృష్ణ చతుర్దశి నాడు వచ్చే ఈ రాత్రి శివ-పార్వతుల కల్యాణానికి, లింగోద్భవానికి ప్రతీక. ఆచారాలు: రోజంతా ఉపవాసం, రుద్రాభిషేకం, బిల్వ పత్రాలతో అర్చన, జాగరణ, ఓం నమః శివాయ జపం. అర్ధరాత్రి లింగోద్భవ కాలంలో అభిషేకం అత్యంత శ్రేష్ఠం. ప్రసిద్ధ క్షేత్రాలు: శ్రీశైలం, కాళహస్తి, వేములవాడ, ద్వాదశ జ్యోతిర్లింగాలు.

13. వసంత పంచమి — సరస్వతీ పూజ

2026: జనవరి 23. విద్యాధిదేవత సరస్వతీ దేవి ఆరాధన దినం. పసుపు వస్త్రాలు ధరించడం, పిల్లలకు అక్షరాభ్యాసం చేయించడం, పుస్తకాలు-వాయిద్యాలను పూజించడం ఆనవాయితీ.

14. కార్తీక మాసం & కార్తీక పౌర్ణమి

తెలుగు సంప్రదాయంలో అత్యంత పవిత్రమైన మాసం. కార్తీక దీపాలు, ఉసిరి చెట్టు కింద వనభోజనాలు, నదీ స్నానాలు, శివాలయ దర్శనం, కార్తీక సోమవార ఉపవాసాలు ప్రధాన ఆచారాలు. కార్తీక పౌర్ణమి నాడు 365 వత్తులతో దీపారాధన చేసే సంప్రదాయం ఉంది.

15. ఈద్ & క్రిస్మస్ — భారత బహుళత్వం

ఈద్-ఉల్-ఫితర్ రంజాన్ మాసం ముగింపును, ఈద్-ఉల్-అజ్హా (బక్రీద్) త్యాగ స్ఫూర్తిని సూచిస్తాయి. ఇవి చంద్ర దర్శనం ఆధారంగా నిర్ణయమవుతాయి కాబట్టి తేదీలు ప్రతి ఏటా సుమారు 10–11 రోజులు ముందుకు జరుగుతాయి. క్రిస్మస్ (డిసెంబర్ 25) యేసుక్రీస్తు జన్మదినం — గోవా, కేరళ, ఈశాన్య రాష్ట్రాల్లో ప్రత్యేక వైభవం.

విదేశాల్లోని భారతీయులు (NRI) పండుగలు ఎలా జరుపుకుంటారు?

అమెరికా, కెనడా, యూకే, ఆస్ట్రేలియా, గల్ఫ్ దేశాల్లో ఉన్న తెలుగు, తమిళ, మలయాళ, గుజరాతీ సంఘాలు పండుగలను సమీప వారాంతంలో జరుపుకోవడం సాధారణం.

  • తిథి vs స్థానిక తేదీ: పండుగ తిథి స్థానిక సూర్యోదయం ఆధారంగా లెక్కించబడుతుంది. అమెరికా, కెనడాలో భారతదేశం కంటే ఒక రోజు ముందు పండుగ రావచ్చు
  • స్థానిక ఆలయం లేదా తెలుగు సంఘం క్యాలెండర్‌ను ముందుగా చూసుకోండి
  • పూజా సామగ్రి (పత్రి, బిల్వ దళాలు, మామిడి తోరణాలు) ముందుగానే ఆర్డర్ చేయండి
  • పిల్లలకు పండుగ వెనుక ఉన్న కథను చెప్పండి — ఆచారం కంటే కథే ఎక్కువ కాలం గుర్తుండిపోతుంది
  • ఆన్‌లైన్ లైవ్ దర్శనం ద్వారా తిరుమల, భద్రాచలం, శ్రీశైలం సేవలలో పాల్గొనవచ్చు

భారతదేశ ప్రసిద్ధ పండుగలు మన సంస్కృతి, సంప్రదాయాలు, కుటుంబ బంధాలు, సామాజిక సామరస్యాన్ని నిలబెట్టే శక్తివంతమైన సాధనాలు. ఋతువులు, పంటలు, ఖగోళ చలనాలు, పౌరాణిక కథలు — అన్నీ కలిసి ఈ ఉత్సవాల్లో ప్రతిబింబిస్తాయి. జై హింద్! భారతీయ సంప్రదాయాలు అమరం! 🪔

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

భారతదేశంలో అత్యంత పెద్ద పండుగ ఏది?

దీపావళి భారతదేశంలో అత్యంత విస్తృతంగా జరుపుకునే పండుగ. 2026లో దీపావళి నవంబర్ 8, ఆదివారం నాడు వస్తుంది.

2026లో వినాయక చవితి ఎప్పుడు?

వినాయక చవితి 2026 సెప్టెంబర్ 14, సోమవారం నాడు వస్తుంది. గణేశ నిమజ్జనం (అనంత చతుర్దశి) సెప్టెంబర్ 25న.

Advertisement

2026లో దసరా ఎప్పుడు?

దసరా (విజయదశమి) 2026 అక్టోబర్ 20, మంగళవారం. శరన్నవరాత్రి అక్టోబర్ 11న ప్రారంభమవుతుంది.

పండుగ తేదీలు ప్రతి ఏటా ఎందుకు మారుతాయి?

చాలా హిందూ పండుగలు చాంద్రమాన తిథి ఆధారంగా నిర్ణయమవుతాయి. చాంద్ర సంవత్సరం సౌర సంవత్సరం కంటే సుమారు 11 రోజులు తక్కువ; ఈ తేడాను సరిచేయడానికి ప్రతి 2–3 ఏళ్లకు అధిక మాసం చేర్చబడుతుంది.

సంక్రాంతి తేదీ ఎందుకు మారదు?

మకర సంక్రాంతి సౌర ఆధారిత పండుగ — సూర్యుడు మకర రాశిలో ప్రవేశించే రోజు. అందుకే ప్రతి ఏటా జనవరి 14–15 మధ్యే వస్తుంది.

అమాంత, పూర్ణిమాంత పంచాంగాల మధ్య తేడా ఏమిటి?

అమాంత పద్ధతిలో (ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ, కర్ణాటక, మహారాష్ట్ర) మాసం అమావాస్యతో ముగుస్తుంది; పూర్ణిమాంత పద్ధతిలో (ఉత్తర భారతదేశం) పౌర్ణమితో ముగుస్తుంది.

దసరా, దుర్గా పూజ, నవరాత్రి ఒకటేనా?

ఇవి ఒకే పండుగ కాలానికి చెందినవి కానీ వేర్వేరు దృష్టికోణాలు. నవరాత్రి తొమ్మిది రోజుల దేవి ఆరాధన; దుర్గా పూజ బెంగాల్ చివరి నాలుగు రోజుల ఉత్సవం; దసరా పదో రోజు విజయోత్సవం.

ఉగాది పచ్చడిలో ఆరు రుచులు ఎందుకు?

జీవితంలో ఎదురయ్యే ఆరు అనుభూతులకు — ఆనందం, దుఃఖం, భయం, కోపం, ఆగ్రహం, ఆశ్చర్యం — ఆరు రుచులు ప్రతీక. అన్నింటినీ సమభావంతో స్వీకరించాలనేది సందేశం.

విదేశాల్లో పండుగ తేదీ భారతదేశం కంటే భిన్నంగా ఉంటుందా?

అవును. తిథి స్థానిక సూర్యోదయం ఆధారంగా లెక్కించబడుతుంది; అమెరికా, కెనడాలో కొన్ని పండుగలు భారతదేశం కంటే ఒక రోజు ముందుగా వస్తాయి.

2027లో హోలీ, ఉగాది ఎప్పుడు?

హోలీ 2027 మార్చి 22 (హోలికా దహనం మార్చి 21). ఉగాది 2027 ఏప్రిల్ 7, బుధవారం.