బోనాలు — ఆషాఢ మాసమంతా జరుపుకునే తెలంగాణ జానపద పండుగ, మహాకాళి అమ్మవారికి కృతజ్ఞతా సమర్పణ. 2026లో ప్రధాన బోనాల ఆదివారాలు జూలై 19, 26 & ఆగస్టు 2, 9. ఇది ఆషాఢ మాసం 2026 లోని ముఖ్య ఆచారాల్లో ఒకటి — వర్షాకాలంలో ఆరోగ్యం, రక్షణ కోసం తల్లికి కృతజ్ఞత.

బోనాలు 2026 తేదీలు

  • ఆషాఢ ఆదివారాలు: జూలై 19, 26; ఆగస్టు 2, 9 (2026)
  • హైదరాబాద్ క్రమం: గోల్కొండ శ్రీ జగదాంబ మహాకాళి → ఉజ్జయిని మహాకాళి (సికింద్రాబాద్) & బల్కంపేట ఎల్లమ్మ → లాల్ దర్వాజా (పాతబస్తీ). ఆలయవారీ తేదీలు ఏటా మారతాయి — స్థానికంగా నిర్ధారించుకోండి.
  • విదేశాల్లో: అనుకూలమైన ఆషాఢ ఆదివారాన్ని ఎంచుకుంటారు; తేదీలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఒకే రోజు.

ప్రాముఖ్యత

"భోజనాలు" నుండి వచ్చిన బోనాలు — అమ్మవారికి కృతజ్ఞతా నైవేద్యం. వర్షాకాల వ్యాధుల నుండి రక్షణకు ముడిపడిన ఈ పండుగ స్త్రీ ప్రధానమైనది; తెలంగాణ రాష్ట్ర అధికారిక పండుగ. భక్తి, సమైక్యత, కృతజ్ఞతలకు ప్రతీక.

కథ & మూలం

1813లో జంట నగరాలను ప్లేగు వ్యాధి చుట్టుముట్టినప్పుడు, ఉజ్జయిని సమీపంలో ఉన్న హైదరాబాద్ సైనిక బెటాలియన్ మహాకాళిని ప్రార్థించి, వ్యాధి తగ్గితే అమ్మవారిని ప్రతిష్ఠిస్తామని మొక్కుకున్నారు. వ్యాధి తగ్గాక తిరిగివచ్చి సికింద్రాబాద్‌లో ఉజ్జయిని మహాకాళిని ప్రతిష్ఠించి బోనం సమర్పించడం మొదలుపెట్టారు — అదే నేటికీ కొనసాగుతోంది.

Advertisement

ఆచారం & పూజా విధానం

  • బోనం: కొత్త మట్టి/ఇత్తడి కుండలో అన్నం, పాలు, పెరుగు, బెల్లం; వేప ఆకులు, పసుపు, కుంకుమతో అలంకరించి దీపం పెట్టి సిద్ధం చేస్తారు.
  • స్త్రీలు బోనాన్ని తలపై మోసుకుంటూ మహాకాళి ఆలయానికి ఊరేగింపుగా వెళ్తారు.
  • ఘటం: అమ్మవారి స్వరూపమైన అలంకరించిన రాగి కుండను పూజారి ఊరేగింపుగా తీసుకువెళ్తారు.
  • పోతురాజు: అమ్మవారి సోదరుడిగా పసుపు, కొరడాతో ఊరేగింపునకు నాయకత్వం.
  • రంగం: మరుసటి ఉదయం శివశక్తి ఆవేశంలో ఉన్న స్త్రీ భవిష్యత్ ఫలాలను చెబుతారు.

సామగ్రి: కొత్త కుండ, అన్నం, పాలు, పెరుగు, బెల్లం, పసుపు, కుంకుమ, వేప ఆకులు, దీపం, గాజులు, కొత్త చీర.

మంత్రం

మహాకాళి (నవార్ణ మంత్రం): ఓం ఐం హ్రీం క్లీం చాముండాయై విచ్చే · oṃ aiṃ hrīṃ klīṃ cāmuṇḍāyai vicce — చాముండా/మహాకాళి అమ్మవారిని ఆవాహన. "ఓం మహాకాళ్యై నమః" కూడా జపించవచ్చు.

ప్రవాసులు బోనాలు ఎలా జరుపుకుంటారు

అమెరికా (TATA, NATS, ATA), యూకే, ఆస్ట్రేలియా, గల్ఫ్‌లో తెలంగాణ/తెలుగు సంఘాలు ఊరేగింపులు, మహాకాళి పూజతో బోనాలు నిర్వహిస్తాయి. ఇంట్లో చిన్న కుండతో బోనం సిద్ధం చేసి, ఆషాఢ ఆదివారం సమీప ఆలయంలో సమర్పించవచ్చు.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

బోనాలు 2026 ఎప్పుడు?

ఆషాఢ మాసం 2026లో ప్రధాన బోనాల ఆదివారాలు జూలై 19, జూలై 26, ఆగస్టు 2, ఆగస్టు 9. హైదరాబాద్‌లో ఆలయవారీ తేదీలు మారతాయి — ఆలయం/తెలంగాణ ఉత్సవ షెడ్యూల్‌తో నిర్ధారించుకోండి.

బోనాలలో ఏ దేవతను పూజిస్తారు?

మహాకాళి (అమ్మవారు) — ఉజ్జయిని మహాకాళి, గోల్కొండ జగదాంబ, బల్కంపేట ఎల్లమ్మ, లాల్ దర్వాజా సింహవాహిని వంటి అనేక రూపాల్లో.

Advertisement

హైదరాబాద్‌లో బోనాలు ఎక్కడ మొదలవుతాయి?

సంప్రదాయంగా గోల్కొండ శ్రీ జగదాంబ మహాకాళి ఆలయంలో మొదలై, ఉజ్జయిని మహాకాళి (సికింద్రాబాద్), బల్కంపేట, ఆపై పాతబస్తీ (లాల్ దర్వాజా)కు చేరుతాయి. ప్రస్తుత ఏడాది షెడ్యూల్ స్థానికంగా నిర్ధారించుకోండి.

ప్రవాసులు బోనాలు ఎలా జరుపుకోవచ్చు?

విదేశాల్లో తెలంగాణ/తెలుగు సంఘాలు బోనాలు నిర్వహిస్తాయి; కుటుంబాలు ఇంట్లో చిన్న బోనం సిద్ధం చేసి ఆషాఢ ఆదివారం స్థానిక ఆలయంలో సమర్పిస్తారు.

ముఖ్యాంశాలు

  • బోనాలు 2026: జూలై 19, 26; ఆగస్టు 2, 9.
  • మహాకాళి అమ్మవారు; తెలంగాణ కృతజ్ఞతా పండుగ.
  • గోల్కొండలో మొదలై సికింద్రాబాద్, పాతబస్తీకి.

మరిన్ని వివరాలకు ఆషాఢ మాసం 2026 గైడ్ మరియు గురు పూర్ణిమ 2026 చూడండి.