చాతుర్మాస్యం 2026: తేదీలు, నియమాలు, ఏం తినాలి

చాతుర్మాస్యం — విష్ణువు యోగనిద్రకు చెందిన "నాలుగు మాసాలు" — హిందూ సంవత్సరంలో అత్యంత తీవ్రమైన సాధనా కాలం. 2026లో ఇది తొలి/దేవశయని ఏకాదశి (~జూలై 25) నాడు మొదలై ప్రబోధిని ఏకాదశి (~నవంబర్ 20) నాడు ముగుస్తుంది. ఇది ఆషాఢ మాసం 2026 లో ప్రారంభమవుతుంది.

చాతుర్మాస్యం 2026 తేదీలు

• ప్రారంభం: తొలి / దేవశయని ఏకాదశి, ~జూలై 25, 2026
• ముగింపు: ప్రబోధిని / ఉత్థాన ఏకాదశి, ~నవంబర్ 20, 2026
• విస్తరణ: ఆషాఢ → శ్రావణ → భాద్రపద → ఆశ్వయుజ, కార్తీకం వరకు (అమాంత)

ప్రాముఖ్యత

చాతుర్మాస్యంలో విష్ణువు ఆదిశేషునిపై యోగనిద్రలో ఉండగా శివుడు సృష్టిని పర్యవేక్షిస్తాడని చెబుతారు; ఇద్దరినీ ఆరాధిస్తారు. సన్యాసులు సంచారం ఆపి ఒకే చోట ఉండి (చాతుర్మాస్య వ్రతం) బోధన, తపస్సు చేస్తారు. గృహస్థులకు ఇది అంతర్ముఖమయ్యే కాలం — భోగం కంటే నిగ్రహం, విక్షేపం కంటే జపం, సంపాదన కంటే దానం.

నాలుగు మాసాలు — ఏం తినాలి, ఏం మానాలి

చాలా కుటుంబాలు ఇంద్రియ నిగ్రహ సాధనగా మాసవారీ నియమాలు పాటిస్తాయి (సంప్రదాయాన్ని బట్టి):

• శ్రావణం: సంప్రదాయంగా ఆకుకూరలు మానేస్తారు.
• భాద్రపదం: పెరుగు మానేస్తారు.
• ఆశ్వయుజం: పాలు మానేస్తారు.
• కార్తీకం: పప్పులు (తరచుగా ఉల్లి, వెల్లుల్లి) మానేస్తారు.

వివాహాలు, గృహప్రవేశాలు, ఉపనయనం వంటి శుభకార్యాలు సంప్రదాయంగా వాయిదా వేసి ప్రబోధిని ఏకాదశి తర్వాత చేస్తారు.

చాతుర్మాస్యాన్ని ఎలా ఆచరించాలి (నియమం)

1. తొలి ఏకాదశి నాడు ఒక నియమం స్వీకరించండి — ఉదా. ఇష్టమైన ఆహారాన్ని వదలడం.
2. నిత్య పారాయణం — భగవద్గీత, విష్ణు సహస్రనామం లేదా భాగవతం.
3. "ఓం నమో నారాయణాయ", "ఓం నమః శివాయ" జప వృద్ధి.
4. నాలుగు మాసాలు దానం, సేవ.

మంత్రం

విష్ణు: ఓం నమో నారాయణాయ · oṃ namo nārāyaṇāya — చాతుర్మాస్యమంతా రోజూ.

ప్రవాసులకు చాతుర్మాస్యం

ఎక్కడున్నా చాతుర్మాస్యం మీతోనే: ఒక నియమం స్వీకరించండి, పని దినానికి తగ్గట్టు నిత్య జప సమయం నిర్ణయించండి, ఏకాదశి/ప్రదోషానికి ఆలయ లైవ్‌స్ట్రీమ్‌లు, పిల్లలతో సరళమైన "వదిలివేత" నియమం. ఇది అత్యంత సులభంగా ఆచరించదగిన వ్రతం.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

చాతుర్మాస్యం 2026 ఎప్పుడు?

చాతుర్మాస్యం 2026 తొలి/దేవశయని ఏకాదశి (~జూలై 25) నుండి కార్తీక ప్రబోధిని/ఉత్థాన ఏకాదశి (~నవంబర్ 20) వరకు — విష్ణు యోగనిద్రకు చెందిన నాలుగు పవిత్ర మాసాలు.

చాతుర్మాస్యంలో ఏం తినకూడదు?

సంప్రదాయంగా మాసవారీ నియమాలు — శ్రావణంలో ఆకుకూరలు, భాద్రపదంలో పెరుగు, ఆశ్వయుజంలో పాలు, కార్తీకంలో పప్పులు/ఉల్లి-వెల్లుల్లి మానేస్తారు. కుటుంబం, సంప్రదాయాన్ని బట్టి మారుతుంది.

చాతుర్మాస్యంలో వివాహాలు చేస్తారా?

వివాహాలు, గృహప్రవేశాలు వంటి శుభకార్యాలు చాతుర్మాస్యంలో సంప్రదాయంగా వాయిదా వేస్తారు; ప్రబోధిని ఏకాదశి తర్వాత తిరిగి ప్రారంభిస్తారు.

గృహస్థులు ఎలా ఆచరించాలి?

ఒక నియమం స్వీకరించండి — ఇష్టమైన ఆహారాన్ని వదలడం, నిత్య పారాయణం/జపం, దానం, సేవ పెంచడం — నాలుగు మాసాలు విష్ణు, శివ ఆరాధన.

ముఖ్యాంశాలు

• చాతుర్మాస్యం 2026: ~జూలై 25 → ~నవంబర్ 20.
• విష్ణు యోగనిద్రకు చెందిన నాలుగు పవిత్ర మాసాలు.
• ఒక నియమం; ప్రబోధిని ఏకాదశి వరకు శుభకార్యాలు వాయిదా.

చూడండి: ఆషాఢ మాసం 2026 గైడ్ మరియు తొలి ఏకాదశి 2026.