దీపావళి, దీపాల పండుగ, ఇంటింటా మారుమోగే భజనలు, ఆరతుల మధుర స్వరాలు లేకుండా సంపూర్ణం కాదు. దీపాలు మన పరిసరాలను వెలిగించినట్లే, భక్తి గీతాలు మన ఆత్మలను వెలిగిస్తాయి — మనల్ని దైవంతో అనుసంధానిస్తూ, కుటుంబ బంధాలను బలపరుస్తాయి. ఈ పవిత్ర రాత్రి ప్రతి కుటుంబం పాడవలసిన ముఖ్యమైన భజనలు, ఆరతులకు సమగ్ర మార్గదర్శి ఇదిగో.

దీపావళి భజనల ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత

Advertisement

దీపావళి సమయంలో భజనలు, ఆరతులు పాడటం కేవలం సంప్రదాయం కాదు—ఇది వాతావరణాన్ని పవిత్రం చేసి, దైవ అనుగ్రహాన్ని ఆహ్వానించి, ఇల్లంతా సానుకూల తరంగాలను నింపే ఆధ్యాత్మిక సాధన. అందరూ కలిసి పాడటం కుటుంబాన్ని ఒక్కటి చేస్తుంది, సాంస్కృతిక వారసత్వాన్ని ఒక తరం నుంచి మరో తరానికి అందిస్తుంది.

దీపావళి రాత్రికి ముఖ్యమైన లక్ష్మీ ఆరతులు

1. ఓం జై లక్ష్మీ మాతా

భారతదేశమంతటా పాడే అత్యంత ప్రసిద్ధ లక్ష్మీ ఆరతి ఇది. ఇది లక్ష్మీదేవిని సంపద, సమృద్ధి, సంతోషాలను ప్రసాదించే తల్లిగా స్తుతిస్తుంది. కుటుంబ సభ్యులు పూజా మందిరం చుట్టూ చేరి, దీపాలు పట్టుకుని, రాబోయే సంవత్సరంలో సమృద్ధి కోసం అమ్మవారి ఆశీస్సులను కోరుతూ ఈ ఆరతి పాడతారు.

Advertisement

ఎప్పుడు పాడాలి: లక్ష్మీ పూజ సమయంలో, ఇది సాధారణంగా ప్రదోష కాలంలో (సూర్యాస్తమయం తర్వాత) జరుగుతుంది.

2. జై లక్ష్మీ రమణా

పండిత శ్రీ నారాయణ దత్ శ్రీమాలి అనే మహాత్ముడు రచించిన ఈ ఆరతి, లక్ష్మీదేవిని శ్రీ మహావిష్ణువు దేవేరిగా కీర్తిస్తుంది. దీని అందమైన చరణాలు అమ్మవారి దివ్య గుణాలను, విశ్వంలో సమృద్ధిని నిలబెట్టడంలో ఆమె పాత్రను వర్ణిస్తాయి.

Advertisement

3. సుఖకర్తా దుఃఖహర్తా (గణేశ ఆరతి)

లక్ష్మీ పూజ ప్రారంభించే ముందు గణేశ ఆరతి పాడటం తప్పనిసరి. పూజ ఆటంకాలు లేకుండా సాగాలని, లక్ష్మీదేవి ఆశీస్సులు ఇంట్లో నిలిచి ఉండాలని విఘ్నహర్త అయిన శ్రీ గణేశుడిని మొదట పూజిస్తారు.

సంప్రదాయ దీపావళి భజనలు

4. రఘుపతి రాఘవ రాజా రామ్

మహాత్మా గాంధీ ప్రాచుర్యం కల్పించిన ఈ కాలాతీత భజన భక్తిమయ వాతావరణాన్ని సృష్టించడానికి సరైనది. దీని సరళమైన రాగం వల్ల పిల్లలతో సహా కుటుంబ సభ్యులందరూ సులభంగా పాల్గొనవచ్చు.

5. శ్రీ రామచంద్ర కృపాళు భజమన

Advertisement

తులసీదాసు రచించిన ఈ అందమైన భజన శ్రీరాముని కరుణను, అనుగ్రహాన్ని కీర్తిస్తుంది. దీపావళి శ్రీరాముడు అయోధ్యకు తిరిగి వచ్చిన సందర్భాన్ని కూడా జరుపుకుంటుంది కాబట్టి, ఈ భజనకు ప్రత్యేక ప్రాముఖ్యత ఉంది.

6. ఓం జై జగదీశ హరే (సార్వత్రిక ఆరతి)

తరచుగా "ఆరతులన్నింటికీ రాజు" అని పిలిచే ఈ సార్వత్రిక ఆరతిని ఏ దేవతను పూజించేటప్పుడైనా పాడవచ్చు. చాలా కుటుంబాలు పరమాత్మ ఆశీస్సులను కోరే ఈ సమగ్ర ప్రార్థనతో తమ దీపావళి పూజను ముగిస్తాయి.

లక్ష్మీదేవి భజనలు

7. మహాలక్ష్మీ అష్టకం

సంస్కృతంలోని ఈ ఎనిమిది శ్లోకాల స్తోత్రం లక్ష్మీదేవి ఎనిమిది రూపాలను అందంగా వర్ణిస్తుంది. సంప్రదాయంగా దీన్ని పఠిస్తారు, అయినా చాలా కుటుంబాలు అందరూ కలిసి పాడగలిగే మధురమైన రాగాలను అలవాటు చేసుకున్నాయి.

Advertisement

8. లక్ష్మీ చాలీసా

నిర్మాణంలో హనుమాన్ చాలీసాను పోలిన ఈ 40 చరణాల రచన లక్ష్మీదేవి వివిధ గుణాలను స్తుతిస్తూ, సమృద్ధి, శ్రేయస్సు కోసం ఆమె కృపను కోరుతుంది.

9. పధారో మ్హారే దేస్

రాజస్థాన్‌కు చెందిన ఈ స్వాగత భజన దేవతలను ఇంటికి ఆహ్వానిస్తుంది. దీపావళి రాత్రి కుటుంబాలు లక్ష్మీదేవిని స్వాగతించడానికి, ఆమె ఆశీస్సులు అందుకోవాలనే తమ ఆత్రుతను వ్యక్తం చేస్తూ దీన్ని పాడతాయి.

ప్రాంతీయ దీపావళి పాటలు

10. దీవాలీ ఆయీ రే (జానపద గీతం)

వివిధ ప్రాంతాలకు దీపావళి రాకను జరుపుకునే సొంత జానపద పాటలు ఉన్నాయి. తరచుగా పిల్లలు పాడే ఈ ఉల్లాసమైన పాటలు వేడుకలకు పండుగ శోభను జోడిస్తాయి, యువ తరాలను వారి సాంస్కృతిక మూలాలతో కలుపుతాయి.

11. దీపావళి దీపావళి దీప జలావో (తమిళం)

దక్షిణ భారతదేశంలో దీపావళి వేడుకల సమయంలో ఈ మధురమైన తమిళ పాట బాగా ప్రాచుర్యం పొందింది. ఇది దీపాలు వెలిగించమని ప్రోత్సహిస్తూ, చీకటిపై వెలుగు సాధించిన విజయాన్ని జరుపుకుంటుంది.

పరిపూర్ణ భక్తి వాతావరణాన్ని సృష్టించడం

కుటుంబంతో కలిసి పాడేందుకు చిట్కాలు:

ముందుగానే సిద్ధం అవ్వండి: అందరికీ రాగాలు, సాహిత్యం తెలిసేలా దీపావళికి కొన్ని రోజుల ముందే భజనలు సాధన చేయండి.

అందరినీ కలుపుకోండి: కుటుంబ సభ్యులకు వేర్వేరు ఆరతులు కేటాయించండి, పిల్లలు కూడా పాల్గొనేలా చూడండి.

సంప్రదాయ వాద్యాలు ఉపయోగించండి: వీలైతే భక్తి భావాన్ని పెంచడానికి హార్మోనియం, ఢోలక్, తబలా లేదా కనీసం చిన్న తాళాలు (కర్తాళ్‌లు) తో పాటకు తోడు అందించండి.

సరైన ఏర్పాటు చేసుకోండి: ఐక్యత, భక్తి భావం పెంపొందేలా అందరూ పూజా స్థలం చుట్టూ వలయంగా కూర్చునేలా ఏర్పాటు చేయండి.

సరైన సమయం పాటించండి: లక్ష్మీ ఆరతి పాడటానికి అత్యంత శుభ సమయం లక్ష్మీ పూజ ముహూర్తం, ఇది సాధారణంగా సాయంత్రం ఉంటుంది.

లక్ష్మీ పూజ క్రమం

దీపావళి రాత్రి పాడే సంప్రదాయ క్రమం ఇదిగో:

  1. గణేశ ఆరతితో ప్రారంభించండి - సుఖకర్తా దుఃఖహర్తా
  2. లక్ష్మీ పూజ మరియు ఆరతి - ఓం జై లక్ష్మీ మాతా లేదా జై లక్ష్మీ రమణా
  3. అనుబంధ భజనలు - రఘుపతి రాఘవ, శ్రీ రామచంద్ర కృపాళు
  4. సార్వత్రిక ఆరతితో ముగించండి - ఓం జై జగదీశ హరే
  5. ప్రసాద వితరణ - దివ్య తరంగాలు ఇంకా ప్రతిధ్వనిస్తుండగానే మిఠాయిలు పంచుకోండి

కలిసి భజనలు పాడటం వల్ల ప్రయోజనాలు

ఆధ్యాత్మిక ఉన్నతి: సామూహిక గానం ఇంటిని పవిత్రం చేసే శక్తివంతమైన ఆధ్యాత్మిక తరంగాలను సృష్టిస్తుంది.

కుటుంబ బంధం: ఇది అనుబంధాలను బలపరుస్తుంది, చిరకాలం నిలిచే జ్ఞాపకాలను సృష్టిస్తుంది.

సంస్కృతి పరిరక్షణ: యువ తరాలు తమ వారసత్వాన్ని నేర్చుకుని, గౌరవిస్తాయి.

మానసిక ప్రశాంతత: భక్తి సంగీతం ఒత్తిడిని తగ్గించి, అంతరంగ ప్రశాంతతను ఇస్తుంది.

సానుకూల శక్తి: భజనలు దైవ అనుగ్రహాన్ని, సానుకూల తరంగాలను ఇంటికి ఆకర్షిస్తాయి.

ఆధునిక మార్పులు

సంప్రదాయ గానానికి ఎంతో విలువ ఉన్నప్పటికీ, సరైన ఉచ్చారణ, రాగాలు నేర్చుకోవడానికి ఇప్పుడు చాలా కుటుంబాలు రికార్డ్ చేసిన ఆరతులు లేదా ఆన్‌లైన్ వనరులను ఉపయోగిస్తున్నాయి. అయితే, అసలు సారం పరిపూర్ణంగా పాడటంలో కాదు, పాల్గొనడంలో, భక్తిలో ఉంది. తడబడుతూ పాడినా, మనస్ఫూర్తి భక్తి దైవాన్ని చేరుతుంది.

ముగింపు

ఈ దీపావళికి, మీ కుటుంబాన్ని పూజా మందిరం చుట్టూ చేర్చి, దీపాలు వెలిగించి, అందరి గొంతులూ కలిసి భక్తితో పలకనివ్వండి. ఈ భజనలన్నీ పాడినా, లేదా మీ కుటుంబానికి నచ్చిన కొన్నింటిని ఎంచుకున్నా, కలిసి పాడటమే ప్రేమ, విశ్వాసం, దైవ ఆశీస్సులతో నిండిన పవిత్ర వాతావరణాన్ని సృష్టిస్తుంది.

గుర్తుంచుకోండి, కేవలం భౌతిక ఏర్పాట్లతోనే కాకుండా స్వచ్ఛమైన హృదయాలతో, భక్తి గీతాలతో, నిజమైన ప్రేమతో స్వాగతించే ఇళ్లను లక్ష్మీదేవి ఆశీర్వదిస్తుంది. ఈ కాలాతీత రాగాలతో మీ ఇల్లు మారుమోగనివ్వండి, తరతరాలు గుర్తుంచుకునే జ్ఞాపకాలను సృష్టించండి.

శుభ దీపావళి! లక్ష్మీదేవి మీ కుటుంబంపై తన శ్రేష్ఠమైన ఆశీస్సులను కురిపించాలి.


ఈ సంవత్సరం మీరు కొత్త దీపావళి భజనలు ఏవైనా నేర్చుకున్నారా? మీ కుటుంబానికి ఇష్టమైన దీపావళి పాటలను కింద కామెంట్లలో పంచుకోండి, సంప్రదాయాన్ని సజీవంగా ఉంచండి!


సంబంధిత 2026 గైడ్‌లు

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

దీపావళి 2026 ఎప్పుడు, కుటుంబాలు లక్ష్మీ ఆరతి ఎప్పుడు పాడాలి?

దీపావళి, లక్ష్మీ పూజ భారతదేశంలోనూ, అమెరికా (USA), కెనడా, యూకే (UK), ఆస్ట్రేలియాల్లోనూ ఆదివారం, నవంబర్ 8, 2026న వస్తాయి. సంప్రదాయంగా లక్ష్మీ ఆరతిని సూర్యాస్తమయం తర్వాత ప్రదోష కాలంలో లక్ష్మీ పూజ ముహూర్తంలో పాడతారు; మీ నగరానికి సంబంధించిన ముహూర్తాన్ని తప్పక చూసుకోండి.

దీపావళి రాత్రి ఆరతుల సరైన క్రమం ఏమిటి?

ముందుగా గణేశ ఆరతి సుఖకర్తా దుఃఖహర్తాతో ప్రారంభించండి, తర్వాత ఓం జై లక్ష్మీ మాతా లేదా జై లక్ష్మీ రమణాతో లక్ష్మీ పూజ చేయండి. రఘుపతి రాఘవ రాజా రామ్, శ్రీ రామచంద్ర కృపాళు వంటి భజనలు జోడించి, ఓం జై జగదీశ హరేతో ముగించి, ఆ తర్వాత ప్రసాదం పంచుకోండి.

దీపావళి నాడు లక్ష్మీ ఆరతికి ముందు గణేశ ఆరతి ఎందుకు పాడతారు?

విఘ్నహర్త అయిన శ్రీ గణేశుడిని మొదట పూజిస్తే పూజ ఆటంకాలు లేకుండా సాగుతుంది. అందుకే కుటుంబాలు లక్ష్మీ పూజ ప్రారంభించే ముందు సుఖకర్తా దుఃఖహర్తా పాడతాయి.

పిల్లలు సులభంగా పాడగల దీపావళి భజనలు ఏవి?

రఘుపతి రాఘవ రాజా రామ్ సరళమైన రాగంతో ఉంటుంది, పిల్లలతో సహా కుటుంబ సభ్యులందరూ సులభంగా పాడగలరు. దీపావళి రాకను ఆనందంగా జరుపుకునే ప్రాంతీయ జానపద పాటలు కూడా పిల్లలకు చాలా ఇష్టం.

విదేశాల్లోని NRI కుటుంబాలు దీపావళి భజనలు, ఆరతులు ఎలా నేర్చుకోవచ్చు?

చాలా కుటుంబాలు రాగాలు, ఉచ్చారణ నేర్చుకోవడానికి రికార్డ్ చేసిన ఆరతులు లేదా ఆన్‌లైన్ వనరులను ఉపయోగిస్తాయి, దీపావళికి కొన్ని రోజుల ముందు నుంచే సాధన చేస్తాయి. పరిపూర్ణంగా పాడటం కంటే మనస్ఫూర్తిగా పాల్గొనడమే ముఖ్యం, కాబట్టి ఇంట్లో అందరూ కలిసి పాడే కొన్ని ఆరతులైనా సంప్రదాయాన్ని సజీవంగా ఉంచుతాయి.