సంక్షిప్త సమాధానం: శరన్నవరాత్రుల ఎనిమిదవ రోజైన అష్టమి నాడు విజయవాడ ఇంద్రకీలాద్రిపై శ్రీ కనకదుర్గమ్మ శ్రీ దుర్గాదేవి అలంకారంలో దర్శనమిస్తారు. దుర్గాష్టమి 2026 సోమవారం, 19 అక్టోబర్ నాడు భారతదేశంలో వస్తుంది (USA, UKలలో ఆదివారం, 18 అక్టోబర్). కింద వృత్తాంతం, సర్వమంగళ స్తోత్రం, తెలుగులో దుర్గాదేవి పూజా విధానం, ఆపదుద్ధారక స్తోత్రం ఇవ్వబడ్డాయి.

ఇంద్రకీలాద్రిపై శ్రీ దుర్గాదేవి అలంకారం

పవిత్రమైన అష్టమి రోజున ఇంద్రకీలాద్రిపై కొలువైన జగజ్జనని శ్రీ కనకదుర్గమ్మ శ్రీ దుర్గాదేవి అలంకారంలో భక్తులను అనుగ్రహిస్తారు. సకల దుర్గతులను (దురదృష్టాలను) తొలగించి, భక్తులను ఎల్లప్పుడూ కాపాడే పరాశక్తి స్వరూపమే దుర్గాదేవి. దుష్టశక్తులను సంహరించి ధర్మాన్ని రక్షించే జగన్మాతగా ఆమెను పూజిస్తారు.

పురాణాల ప్రకారం, లోకాలను పీడించిన దుర్గముడు (దుర్గమాసురుడు) అనే రాక్షసుడిని సంహరించిన మహాశక్తియే దుర్గాదేవి. అతడిని వధించి, అతడు కలిగించిన కష్టాలను తొలగించి ఆమె దుర్గగా ప్రకాశించింది; ఆలయ సంప్రదాయం ప్రకారం అమ్మవారే స్వయంగా కీలాద్రిపై దుర్గాదేవిగా వెలిశారు. "దుర్గే దుర్గతి నాశిని" (దుర్గతిని నాశనం చేసే ఓ దుర్గా) అనే మాట భక్తులకు శుభాలను కలిగిస్తుందని నమ్మకం.

సంసార బంధాల్లో చిక్కుకున్నవారిని కరుణతో నడిపించి, భక్తులకు ఐశ్వర్యం, ఆనందం, శాంతి, ఆధ్యాత్మిక ఉన్నతిని ప్రసాదించే దివ్య మాత ఆమె. కోటి సూర్యుల కాంతితో వెలిగే అమ్మవారిని భక్తితో పూజిస్తే శత్రుబాధలు తొలగి, చేపట్టిన పనుల్లో విజయం, జీవితంలో జయం కలుగుతాయని భక్తుల విశ్వాసం. దివ్యమైన శ్రీ దుర్గమ్మ దర్శనం సకల శుభాలను ఇస్తుందని నమ్ముతారు.

శ్రీ దుర్గాదేవి స్తోత్రం: సర్వమంగళ మాంగల్యే

సర్వమంగళ మాంగల్యే
శివే సర్వార్థ సాధికే।
శరణ్యే త్ర్యంబకే గౌరీ
నారాయణి నమోస్తుతే॥

అర్థం: సకల మంగళాలకూ మంగళమైన తల్లీ, ఓ శివా (శుభకరి), సర్వ కోరికలను నెరవేర్చేదానా, అందరికీ శరణమైనదానా, ముక్కంటి గౌరీ, నారాయణీ, నీకు నమస్కారం.

అష్టమి పూజా విశేషం

ఈ పవిత్ర అష్టమి రోజున అమ్మవారికి ఎర్రని వస్త్రం సమర్పించి, ఎర్రని అక్షతలు, ఎర్రని పూలతో పూజించి, భక్తితో కుంకుమార్చన చేయడం విశేష ఫలప్రదమని భావిస్తారు.

ఈ పూజ ఎవరు చేయాలి, ఎందుకు

ఈ పూజా విధానంతో పాటు చెప్పబడే సంప్రదాయ నమ్మకం ఏమిటంటే, ఈ రోజున అమ్మవారిని విధిగా పూజిస్తే జాతకంలో కుజుడు, రాహువు, బలహీనమైన లేదా నీచ చంద్రుడికి సంబంధించిన దోషాల తీవ్రత తగ్గి, ఆకస్మిక ఆపదల నుండి ఉపశమనం లభిస్తుంది. దాంపత్య సమస్యలు, కుటుంబ కలహాలు తగ్గుతాయని, రాహువుతో ముడిపడిన వ్యసనాల నుండి విముక్తి కలుగుతుందని, వివాహ ఆలస్యం తొలగుతుందని భక్తులు నమ్ముతారు.

Advertisement

తీవ్రమైన ఆందోళన, భయం లేదా మనోవేదనతో బాధపడేవారు ఈ రోజున దుర్గాదేవిని పూజిస్తే ఎంతో మేలు కలుగుతుందని అదే సంప్రదాయం చెబుతుంది. ప్రార్థన ఊరటను, బలాన్ని ఇవ్వగలదు; మీరు గానీ మీకు దగ్గరివారు గానీ డిప్రెషన్, తీవ్రమైన ఆందోళన లేదా ఇతర మానసిక ఆరోగ్య సమస్యలతో ఇబ్బంది పడుతుంటే, దయచేసి డాక్టర్‌ను లేదా కౌన్సెలర్‌ను కూడా సంప్రదించండి.

శ్రీ దుర్గాదేవి పూజా విధానం (తెలుగులో)

శరన్నవరాత్రి అష్టమి కోసం ఇంట్లో చేసుకునే సులభమైన పూజ ఇది. అమ్మవారి చిత్రపటం లేదా విగ్రహం, నీళ్ళు, అక్షతలు (పసుపు లేదా కుంకుమ కలిపిన బియ్యం), గంధం, ఎర్రని పూలు, కుంకుమ సిద్ధం చేసుకోండి. మీకు ఇష్టమైతే, ప్రారంభించే ముందు దుర్గాష్టమి ప్రత్యేక పూజా సంకల్పం చెప్పుకోండి.

1. గణపతి ప్రార్థన

శుక్లాంబరధరం విష్ణుం శశివర్ణం చతుర్భుజం
ప్రసన్నవదనం ధ్యాయేత్ సర్వవిఘ్నోపశాంతయే

అర్థం: తెల్లని వస్త్రాలు ధరించినవాడు, సర్వవ్యాపి, చంద్రుని వంటి కాంతి గలవాడు, నాలుగు భుజాలు, ప్రసన్నమైన ముఖం కలవాడిని సకల విఘ్నాల నివారణ కోసం ధ్యానించాలి.

2. ఆవాహన, ఉపచారాలు

అమ్మవారిని ఆవాహన చేసి ఆసనం, పాదాలకు, చేతులకు నీళ్ళు, ఆచమనం, స్నానం కోసం నీళ్ళు, వస్త్రం, గంధం, అక్షతలు సమర్పించండి. ప్రతి పంక్తిలో ఏమి సమర్పించాలో బ్రాకెట్లలోని మాటలు తెలియజేస్తాయి.

శ్రీ దుర్గా దేవియే నమః ధ్యాయామి, ఆవాహయామి, నవరత్న ఖచిత సింహాసనం సమర్పయామి.
శ్రీ దుర్గా దేవియే నమః పాదయోః పాద్యం సమర్పయామి (నీళ్ళు చల్లవలెను)
శ్రీ దుర్గా దేవియే నమః హస్తయోః అర్ఘ్యం సమర్పయామి (నీళ్ళు చల్లవలెను)
ముఖే శుద్ధాచమనీయం సమర్పయామి, శుద్ధోదకస్నానం సమర్పయామి (నీళ్ళు చల్లవలెను)
శ్రీ దుర్గా దేవియే నమః వస్త్రయుగ్మం సమర్పయామి (అక్షతలు చల్లవలెను)
శ్రీ దుర్గా దేవియే నమః దివ్య శ్రీ చందనం సమర్పయామి (గంధం చల్లవలెను)
శ్రీ దుర్గా దేవియే నమః అక్షతాన్ సమర్పయామి (అక్షతలు చల్లవలెను)

3. ధ్యానం

ఈ శ్లోకాలతో అమ్మవారిని ధ్యానించండి, వర్ణించిన విధంగా మనసులో దర్శించుకోండి: సంపదను ఇచ్చేటప్పుడు లేత పగడం వంటి ఎరుపు రంగులో, విద్యను ఇచ్చేటప్పుడు శరత్కాల చంద్రుని వంటి తెలుపులో, శత్రువులను జయించేటప్పుడు తమాల వృక్షం వంటి నల్లని రంగులో ఉండి, ఖడ్గం, చక్రం, గద, ధనుస్సు, బాణాలు, శూలం మొదలైన ఆయుధాలు ధరించి, మధుకైటభులను, మహిషాసురుడిని, ధూమ్రలోచనుడిని, చండముండులను, రక్తబీజుడిని, శుంభనిశుంభులను సంహరించిన తల్లి.

Advertisement

లక్ష్మీ ప్రదాన సమయే నవవిద్రుమాభాం
విద్యాప్రదాన సమయే శరదిందుశుభ్రాం
విద్వేషి వర్గవిజయేతు తమాలనీలాం
దేవీం త్రిలోకజననీం శరణం ప్రపద్యే
ఖడ్గం చక్రగదేషు చాపపరిఘాన్ శూలం భుశుండిం శిరః
శంఖం సందధతీంకరైః త్రిణయనాం సర్వాంగభూషాభృతాం
యాదేవీ మధుకైటభ ప్రశమనీ యామాహిషోన్మూలినీ
యాధూమ్రేక్షణ చండముండ దమనీ యారక్తబీజాశినీ
యాశుంభాది నిశుంభ దైత్యశమనీ యా సిద్ధలక్ష్మీఃవరా
తాంత్వాం చంద్ర కళావతంస మకుటాం చారుస్మితాం భావయే
శ్రీమహాకాళీ శ్రీమహాలక్ష్మీ శ్రీమహాసరస్వతీ స్వరూపిణీ
శ్రీదుర్గా పరాదేవ్యై నమః

4. అంగ పూజ

అంగ పూజలో అమ్మవారిని పాదాల నుండి శిరస్సు వరకు ఒక్కో అంగాన్ని పూజిస్తారు, ప్రతి నామంతో అక్షతలు లేదా పూలు సమర్పిస్తారు.

ఓం దుర్గాయై నమః పాదౌ పూజయామి
ఓం గిరిజాయై నమః గుల్ఫౌ పూజయామి
ఓం అపర్ణాయై నమః జానునీ పూజయామి
ఓం హరిప్రియాయై నమః ఊరూ పూజయామి
ఓం పార్వత్యై నమః కటిం పూజయామి
ఓం ఆర్యాయై నమః నాభిం పూజయామి
ఓం జగన్మాత్రే నమః ఉదరం పూజయామి
ఓం మంగళాయై నమః కుక్షిం పూజయామి
ఓం శివాయై నమః హృదయం పూజయామి
ఓం మహేశ్వర్యై నమః కంఠం పూజయామి
ఓం విశ్వవంద్యాయై నమః స్కంధౌ పూజయామి
ఓం కాళ్యై నమః బాహూ పూజయామి
ఓం ఆద్యాయై నమః హస్తౌ పూజయామి
ఓం వరదాయై నమః ముఖం పూజయామి
ఓం సువణ్యై నమః నాసికం పూజయామి
ఓం కమలాక్ష్యై నమః నేత్రే పూజయామి
ఓం అంబికాయై నమః శిరః పూజయామి
ఓం దేవ్యై నమః సర్వాణ్యంగాని పూజయామి

అమ్మవారి నామంపూజించే అంగం
దుర్గాపాదాలు
గిరిజాచీలమండలు
అపర్ణామోకాళ్ళు
హరిప్రియాతొడలు
పార్వతీనడుము
ఆర్యానాభి
జగన్మాతఉదరం
మంగళాపార్శ్వాలు
శివాహృదయం
మహేశ్వరీకంఠం
విశ్వవంద్యాభుజాలు
కాళీబాహువులు
ఆద్యాచేతులు
వరదాముఖం
సువర్ణాముక్కు
కమలాక్షీకళ్ళు
అంబికాశిరస్సు
దేవీసర్వాంగాలు

5. అష్టోత్తరం, సహస్రనామం లేదా సప్తశతి

దీని తర్వాత దుర్గమ్మ 108 నామాలు, సహస్రనామం లేదా దుర్గా సప్తశతి (దేవీ మహాత్మ్యం) పఠించడం మంచిది. అది వీలుకాకపోతే, కింద ఇచ్చిన శ్రీ దుర్గా ఆపదుద్ధారక స్తోత్రం పఠించినా చాలు.

శ్రీ దుర్గా ఆపదుద్ధారక స్తోత్రం

ఈ స్తోత్రం సిద్ధేశ్వరీ తంత్రంలోని ఉమా-మహేశ్వర సంవాదంలో, అంటే పార్వతీ పరమేశ్వరుల సంభాషణలో భాగం. ఆపదల నుండి రక్షణ కోసం పరమశివుడు ఉపదేశించిన మహా స్తోత్రం ఇది. ఇందులో పన్నెండు శ్లోకాలు, ఒక ముగింపు శ్లోకం ఉన్నాయి; మొదటి ఎనిమిది శ్లోకాలలో ప్రతిదీ "నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే" అనే పల్లవితో ముగుస్తుంది.

Advertisement

శ్లోకం 1

నమస్తే శరణ్యే శివే సానుకంపే
నమస్తే జగద్వ్యాపికే విశ్వరూపే ।
నమస్తే జగద్వంద్యపాదా౽రవిందే
నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే ॥౧॥

భావం (తెలుగులో): శరణు ఇచ్చేదానవైన ఓ శివా (శుభకరి), దయగల దేవీ, నీకు నమస్కారం. జగత్తు అంతా వ్యాపించిన దానా, విశ్వమే రూపంగా కలదానా, నీకు నమస్కారం. లోకమంతా పూజించే పద్మం వంటి పాదాలు కలదానా, నీకు నమస్కారం. ఈ జగత్తును తరింపజేసేదానా, ఓ దుర్గా దేవీ, నన్ను రక్షించు.

అర్థం: అందరికీ శరణమైన తల్లీ, శుభకరమైన శివా, కరుణామయీ, నీకు నమస్కారం. జగత్తంతా వ్యాపించి, విశ్వమే రూపమైన తల్లీ, నీకు నమస్కారం. లోకమంతా పూజించే పాదపద్మాలు కల తల్లీ, నీకు నమస్కారం. జగత్తును తరింపజేసే తల్లీ, నీకు నమస్కారం: ఓ దుర్గా, నన్ను రక్షించు.

అన్ని శ్లోకాలతో కూడిన పూర్తి స్తోత్రం sanskritdocuments.org (దుర్గా ఆపదుద్ధార అష్టకం)లో లభిస్తుంది, అక్కడ తెలుగు లిపిలో కూడా ఉంది. ఈ స్తోత్రాన్ని భక్తితో ఒకసారి గానీ, మూడు సంధ్యలలో గానీ పఠించేవారు భయంకరమైన ఆపదల నుండి విముక్తులవుతారని దాని ముగింపు శ్లోకాలు చెబుతాయి.

ముగింపు ప్రార్థన

జయ జయ హే మహిషాసురమర్దిని! జయ జయ శ్రీ దుర్గాదేవి మాతా! అమ్మవారి దివ్య అనుగ్రహం ఎల్లప్పుడూ మనపై ఉండాలని, సకల దుఃఖాలు తొలగిపోవాలని, అందరికీ సుఖం, ఆయుష్షు, ఆరోగ్యం, ఐశ్వర్యం కలగాలని మనస్ఫూర్తిగా ప్రార్థిద్దాం.

ఓం శ్రీ దుం దుర్గాదేవ్యై నమః (Om Sri Dum Durga Devyai Namah)

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

అష్టమి నాడు కనకదుర్గమ్మ ఏ అలంకారంలో దర్శనమిస్తారు?

శరన్నవరాత్రుల ఎనిమిదవ రోజైన అష్టమి నాడు విజయవాడ ఇంద్రకీలాద్రిపై శ్రీ కనకదుర్గమ్మ, దుర్గమాసురుడిని సంహరించిన రూపమైన శ్రీ దుర్గాదేవిగా దర్శనమిస్తారు. పూర్తి అలంకారాల షెడ్యూల్‌ను ఆలయం ప్రతి సంవత్సరం ప్రకటిస్తుంది.

2026లో దుర్గాష్టమి ఎప్పుడు?

దృక్ పంచాంగం ప్రకారం దుర్గాష్టమి (మహా అష్టమి) భారతదేశంలో సోమవారం, 19 అక్టోబర్ 2026; USA, UKలలో ఆదివారం, 18 అక్టోబర్. మీరు ఉండే ప్రదేశంలో సరైన రోజు కోసం మీ స్థానిక పంచాంగాన్ని లేదా ఆలయాన్ని సంప్రదించండి.

అష్టమి నాడు దుర్గాదేవిని ఎలా పూజిస్తారు?

భక్తులు ఎర్రని వస్త్రం, ఎర్రని అక్షతలు, ఎర్రని పూలు సమర్పించి, భక్తితో కుంకుమార్చన చేస్తారు. ఇంట్లో సులభమైన పూజ ఈ పేజీలోని క్రమాన్ని అనుసరిస్తుంది: గణపతి ప్రార్థన, ధ్యానం, ఆవాహన, ఉపచారాలు, అంగ పూజ, తర్వాత అష్టోత్తరం, సహస్రనామం, సప్తశతి లేదా ఆపదుద్ధారక స్తోత్రం.

Advertisement

దుర్గా ఆపదుద్ధారక స్తోత్రం అంటే ఏమిటి?

ఆపద సమయాల్లో రక్షణ కోసం దుర్గమ్మను స్తుతించే చిన్న స్తోత్రం ఇది. సిద్ధేశ్వరీ తంత్రంలో ఉమా-మహేశ్వర సంవాదంగా ఉంది, ఇందులో శివుడు దీనిని పార్వతీదేవికి ఉపదేశిస్తాడు. ప్రతి శ్లోకం "నమస్తే జగత్తారిణి త్రాహి దుర్గే" అనే పల్లవితో ముగుస్తుంది, అంటే "జగత్తును తరింపజేసే తల్లీ, నీకు నమస్కారం; ఓ దుర్గా, నన్ను రక్షించు".

'దుర్గే దుర్గతి నాశిని' అంటే అర్థం ఏమిటి?

"దుర్గతిని నాశనం చేసే ఓ దుర్గా" అని దీని అర్థం. దుర్గ అనే పేరు దుర్గతిని, అంటే దురదృష్టాన్ని లేదా కష్టమైన విధిని తొలగించడంతో ముడిపడి ఉంది. భక్తులు రక్షణ కోసం ప్రార్థనగా ఈ మాటను పదే పదే జపిస్తారు.

విదేశాల్లో ఇంట్లోనే ఈ పూజ చేసుకోవచ్చా?

తప్పకుండా. ఈ పూజా విధానానికి అమ్మవారి చిత్రపటం లేదా విగ్రహం, నీళ్ళు, అక్షతలు, గంధం, ఎర్రని పూలు, కుంకుమ మాత్రమే చాలు. విదేశాల్లోని కుటుంబాలు తమ స్థానిక అష్టమి తేదీన దీనిని ఆచరించి, ఇంద్రకీలాద్రి అలంకారాన్ని ఆన్‌లైన్‌లో దర్శించుకోవచ్చు.

సంపాదకుని గమనిక (18 అక్టోబర్ 2026)

శరన్నవరాత్రి అష్టమి సందర్భంగా HinduToneతో పంచుకున్న రెండు తెలుగు పోస్టులను ఈ పేజీ ఒకచోట చేర్చింది: శ్రీ సద్గురు పీఠం నుండి వచ్చిన శ్రీ దుర్గాదేవి అలంకారం గమనిక, ఆపదుద్ధారక స్తోత్రంతో కూడిన దుర్గాదేవి పూజా విధానం. తెలుగు పాఠాలను పంచుకున్నట్లుగానే, చిన్నపాటి అక్షర దోషాల సవరణలతో (ఉదాహరణకు గణపతి శ్లోకం, చివరి అంగ పూజ పంక్తిలో) ఇచ్చాము. జ్యోతిష ఫలితాలను సంప్రదాయ నమ్మకంగా పేర్కొన్నాము. అధికారిక అలంకారాల షెడ్యూల్‌ను ఆలయం ప్రతి సంవత్సరం ప్రకటిస్తుంది; ఈ పేజీలోని తేదీలు భారతదేశానికి దృక్ పంచాంగాన్ని అనుసరిస్తాయి.

సంబంధిత గైడ్‌లు