పంచాంగం 20 నవంబర్ 2026, శుక్రవారం: దేవుత్థాన (ప్రబోధిని) ఏకాదశి, భీష్మ పంచకం ప్రారంభం మరియు కంస వధ (హైదరాబాద్)

సంక్షిప్త సమాధానం: శుక్రవారం, 20 నవంబర్ 2026 దేవుత్థాన ఏకాదశి — దీనిని ప్రబోధిని లేదా ఉత్థాన ఏకాదశి అని కూడా అంటారు. దశమి 07:15 AM కు ముగుస్తుంది మరియు ఏకాదశి శనివారం 21 నవంబర్ 06:31 AM వరకు ఉంటుంది (హైదరాబాద్, IST). దృక్ పంచాంగం ఈ రోజు భీష్మ పంచకం ప్రారంభం మరియు కంస వధ ను కూడా పేర్కొంటుంది. భక్తులు ఉపవాసం ఉండి, విష్ణువును ఆరాధించి, నాలుగు నెలల యోగనిద్ర నుండి ఆయన మేల్కొనడాన్ని వేడుకగా జరుపుకుంటారు; అనేక సమాజాల్లో ఇది వివాహాల సీజన్‌కు కూడా నాంది. వైష్ణవులు ఏకాదశిని శనివారం ఆచరిస్తారు.

పూర్తి కథ, వ్రత నియమాలు మరియు మంత్రాల కోసం మా కార్తీక ఏకాదశి (ప్రబోధిని) 2026 గైడ్ చదవండి. ఈ పేజీ పంచాంగంతో కూడిన ఆనాటి సారాంశం.

నేటి పంచాంగం (హైదరాబాద్)

సమయాలు హైదరాబాద్ కోసం దృక్ పంచాంగం నుండి IST లో ఇవ్వబడ్డాయి. తిథి మరియు నక్షత్రం ముగిసే సమయాలు భారతదేశమంతటా ఒకే క్షణం; సూర్యోదయం మరియు సూర్యాస్తమయం నగరాన్ని బట్టి మారుతాయి.

దృక్ పంచాంగం న్యూ ఢిల్లీ పంచాంగం ఈ రోజును చాతుర్మాస్యం చివరి రోజుగా కూడా గుర్తిస్తుంది; హైదరాబాద్‌కు అది శనివారం అని పేర్కొంటుంది. ఇది అమాంత కార్తీక మాసంలో పదకొండవ రోజు; ఉత్తర భారతదేశపు పూర్ణిమాంత కార్తీక మాసం 24 నవంబర్‌న ముగుస్తుంది. రాహు కాలం, ముహూర్తం మరియు ఖచ్చితమైన పారణ సమయం కోసం స్థానిక పంచాంగం చూడండి.

ధార్మిక విశిష్టత

విష్ణువు మేల్కొనుట

ఆషాఢంలో దేవశయని (తొలి) ఏకాదశితో చాతుర్మాస్యం ప్రారంభమైంది — అప్పుడు విష్ణువు క్షీరసాగరంలో ఆదిశేషునిపై యోగనిద్రలోకి వెళ్తాడని సంప్రదాయ విశ్వాసం. కార్తీక శుక్ల ఏకాదశి నాడు ఆయన మేల్కొంటాడు, అందుకే ఈ రోజును దేవుత్థాన (దేవుడు లేచే రోజు) లేదా ప్రబోధిని (మేల్కొలుపు) అంటారు. పురాణాల్లోని ఏకాదశి కథలు, ముఖ్యంగా పద్మ పురాణంలోని ఏకాదశి మాహాత్మ్యంలో సేకరించినవి, ఈ ఏకాదశిని కొనియాడుతాయి. మహారాష్ట్రలో ఈ ఏకాదశిని కార్తికీ ఏకాదశి అంటారు; ఆ రోజు వార్కరీ యాత్రికులు పండరీపురం (Pandharpur) లో విఠ్ఠలుని కోసం చేరుకుంటారు.

ఉత్తర భారతదేశంలోని అనేక ఇళ్లలో మహిళలు బియ్యపు పిండి ముద్దతో స్వామి పాదాలు గీసి, చెరకు, కాలానుగుణ పండ్లు మరియు సింఘాడాలను ఒక బుట్ట కింద ఉంచి, పాటలు మరియు గంటల నాదంతో స్వామిని మేల్కొలుపుతారు. ఈ మేల్కొలుపుతో, ఆ ఆచారం పాటించే సమాజాల్లో వివాహాలు మరియు ఇతర సంస్కారాలపై ఉన్న చాతుర్మాస్య విరామం కూడా ముగుస్తుంది.

భీష్మ పంచకం ప్రారంభం

ఈ రోజు నుండి కార్తీక పౌర్ణమి వరకు ఉన్న ఐదు రోజులు భీష్మ పంచకం — అంపశయ్యపై ఉన్న భీష్ముడు, శ్రీకృష్ణుని సమక్షంలో యుధిష్ఠిరునికి ధర్మాన్ని బోధించిన రోజులుగా స్మరిస్తారు. భక్తులు ఈ ఐదు రోజులు దీపాలు వెలిగించి సాదాసీదా ఆహారం తీసుకుంటారు; ఒడిశాలో ఇది హబిష మరియు పంచుక తో కలిసి వస్తుంది.

కంస వధ

దృక్ పంచాంగం కంస వధ ను కార్తీక శుక్ల దశమి నాడు — అంటే ఈ రోజు సూర్యోదయ తిథి నాడు — పేర్కొంటుంది. మథురలో దీనిని జాతరతో, కంసుని దిష్టిబొమ్మను ప్రతీకాత్మకంగా కొట్టడంతో జరుపుకుంటారు — నిరంకుశ రాజుపై శ్రీకృష్ణుని విజయాన్ని గుర్తుచేస్తూ.

సులభమైన ఏకాదశి పూజా విధానం

• ఉదయం: త్వరగా స్నానం చేసి (హైదరాబాద్‌లో సూర్యోదయం 06:24 AM), మీరు పాటించగలిగే ఉపవాసానికి సంకల్పం చెప్పుకోండి.
• విష్ణు పూజ: విష్ణువుకు, వేంకటేశ్వరునికి లేదా శ్రీకృష్ణునికి నీరు, తులసి దళాలు, పసుపు పూలు మరియు నేతి దీపం సమర్పించండి. తులసిని విష్ణువుకు సమర్పిస్తారు కానీ సంప్రదాయంగా ఏకాదశి నాడు కోయరు, కాబట్టి ఆకులను ముందు రోజే కోసి ఉంచండి.
• మేల్కొలుపు: సాయంత్రం గంట మోగించి, భజన పాడి లేదా విష్ణు సహస్రనామం పఠించి స్వామిని మేల్కొలపండి.
• నైవేద్యం: పండ్లు, పాల తీపి పదార్థాలు మరియు చెరకు — ధాన్యాలు లేకుండా.
• రాత్రి: చాలామంది కీర్తనలతో జాగరణ చేస్తారు; సూర్యాస్తమయం తర్వాత (హైదరాబాద్‌లో సాయంత్రం 05:40 PM) కార్తీక దీపం వెలిగించండి.

సామగ్రి లేదా? కింది మంత్రాన్ని పూర్తి శ్రద్ధతో జపించండి, ఆరోగ్యం అనుమతిస్తే ఆ రోజు ధాన్యాలకు దూరంగా ఉండండి. ఉపవాసం మరియు భగవత్ స్మరణే సారం; చెరకు, రంగోలి పాదాలు మరియు జాగరణ ఆచారాలు మాత్రమే.

నేటి మంత్రం

ఓం నమో నారాయణాయ (Om Namo Narayanaya). అర్థం: "జలాలపై శయనించే స్వామి నారాయణునికి నమస్కారం." ఈ ఎనిమిది అక్షరాల అష్టాక్షరి అత్యంత ప్రసిద్ధమైన వైష్ణవ మంత్రాల్లో ఒకటి. ఫలితాల కోసం బేరమాడకుండా, ఆ రోజును విష్ణువుకు అర్పిస్తూ 108 సార్లు జపించండి.

వ్రత సూచనలు

ఏకాదశి ఉపవాసం నిర్జల (నీరు కూడా లేకుండా) నుండి, పండ్లు మరియు పాలు, కేవలం ధాన్యాలు మరియు పప్పుధాన్యాలు మానడం వరకు ఉంటుంది. ఉపవాస విరమణ అయిన పారణ శనివారం ద్వాదశి సమయంలో చేస్తారు; ఖచ్చితమైన సమయం కోసం స్థానిక పంచాంగం చూడండి. పిల్లలు, వృద్ధులు, గర్భిణీలు లేదా పాలిచ్చే తల్లులు, మధుమేహం, తక్కువ రక్తపోటు లేదా ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నవారు ఉపవాసం తప్పనిసరిగా చేయాలని భావించనక్కర్లేదు; వైద్యుడిని సంప్రదించండి. ప్రార్థనతో కూడిన పాక్షిక ఉపవాసం కూడా పూర్తిగా సరైనదే.

ఈ రోజు మీరు చేయగలిగేవి

• మీరు నిలబెట్టుకోగలిగే ఏకాదశి ఉపవాసం పాటించండి; నిర్జల ఉపవాసం కాకపోతే నీరు తాగండి.
• విష్ణు సహస్రనామం పఠించండి లేదా వినండి.
• సాయంత్రం గంట, భజన మరియు దీపంతో స్వామిని మేల్కొలపండి.
• ఐదు రోజులు పాటించాలనుకుంటే భీష్మ పంచక దీపాన్ని ప్రారంభించండి.
• రేపటి క్షీరాబ్ది ద్వాదశి మరియు తులసి వివాహం కోసం తులసి కోటను సిద్ధం చేయండి.
• అవసరంలో ఉన్నవారికి పండ్లు లేదా ఆహారం ఇవ్వండి.

కుటుంబం మరియు పిల్లలతో

ఆదిశేషునిపై నిద్రించే విష్ణువు ఈ రోజు మేల్కొనే కథను పిల్లలకు చెప్పండి, మేల్కొలుపు కోసం గంట మోగించే అవకాశం వారికి ఇవ్వండి. కుటుంబంలో కొందరు ఉపవాసం ఉన్నారని, పిల్లలు పండ్లు వడ్డించి సహాయపడవచ్చని వివరించండి. పిల్లలు మామూలుగా భోజనం చేయాలి.

విదేశాల్లోని హిందువుల కోసం

భారతీయ సమయాలను విదేశాల కోసం ఎప్పుడూ మార్చి లెక్కించవద్దు. 20 నవంబర్ స్థానిక సూర్యోదయ సమయంలో తిథి ఇదిగో:

ఈ విదేశీ వివరాలు HinduTone పంచాంగ కాలిక్యులేటర్‌తో లెక్కించి, దృక్ పంచాంగంతో ధృవీకరించబడ్డాయి; విదేశాల్లో పండుగ తేదీలు ఒక రోజు తేడా రావచ్చు — మీ ఆలయ పంచాంగాన్ని అనుసరించండి. సమయాలు ప్రతి నగరపు స్థానిక సమయాలు; పైన ఇచ్చిన భారతీయ సమయాల మార్పిడులు కావు.

సిడ్నీ, సింగపూర్ మరియు కౌలాలంపూర్‌లో సూర్యోదయ సమయంలో ఇంకా దశమి ఉంటుంది, కాబట్టి ఆస్ట్రేలియాలో దేవుత్థాన ఏకాదశిని 21 నవంబర్‌న ఆచరిస్తారు. మా పేజీలు చూడండి: USA, UK, కెనడా, ఆస్ట్రేలియా, సింగపూర్ మరియు యూరప్.

ముందు రోజు మరియు తర్వాతి రోజు

ముందు రోజు: పంచాంగం 19 నవంబర్ 2026: దశమి ముందు రోజు. తర్వాతి రోజు: పంచాంగం 21 నవంబర్ 2026: ఏకాదశి పారణ, తులసి వివాహం. నెలవారీ హబ్: నవంబర్ 2026 హిందూ పండుగలు.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

దేవుత్థాన ఏకాదశి 20 నవంబర్ 2026నా లేక 21 నవంబర్‌నా?

దృక్ పంచాంగం భారతదేశానికి దేవుత్థాన ఏకాదశిని శుక్రవారం, 20 నవంబర్ 2026న పేర్కొంటుంది. వైష్ణవ (మరియు గౌణ) దేవుత్థాన ఏకాదశిని శనివారం, 21 నవంబర్‌న పేర్కొంటుంది, అందుకే ఇస్కాన్ (ISKCON) మరియు అనేక వైష్ణవ సమాజాలు శనివారం ఉపవాసం ఉంటాయి. మీ సంప్రదాయాన్ని లేదా స్థానిక ఆలయాన్ని అనుసరించండి.

ఏకాదశి తిథి ఎప్పుడు ప్రారంభమై ఎప్పుడు ముగుస్తుంది?

IST ప్రకారం, శుక్రవారం 20 నవంబర్ ఉదయం 07:15 AM కు దశమి ముగిసి ఏకాదశి ప్రారంభమవుతుంది; శనివారం 21 నవంబర్ ఉదయం 06:31 AM కు ఏకాదశి ముగిసి ద్వాదశి ప్రారంభమవుతుంది.

పారణ (ఉపవాస విరమణ) సమయం ఎప్పుడు?

పారణ శనివారం, 21 నవంబర్ ద్వాదశి సమయంలో చేస్తారు. పారణ సమయం మా ధృవీకరించిన డేటాలో లేనందున ఈ పేజీలో ప్రచురించడం లేదు; ఖచ్చితమైన సమయం కోసం దయచేసి స్థానిక పంచాంగాన్ని లేదా మీ ఆలయాన్ని సంప్రదించండి.

భీష్మ పంచకం అంటే ఏమిటి?

ఇది కార్తీక శుక్ల ఏకాదశి నుండి కార్తీక పౌర్ణమి వరకు (20 నుండి 24 నవంబర్ 2026) ఆచరించే ఐదు రోజుల వ్రతం, అంపశయ్యపై నుండి భీష్ముడు చేసిన బోధలతో సంప్రదాయంగా ముడిపడి ఉంది. భక్తులు తేలికపాటి ఆహారం తీసుకుంటూ, దీపాలు వెలిగించి, విష్ణువును ప్రార్థిస్తారు.

ఏకాదశి ఉపవాసం ఎవరు చేయకూడదు?

పిల్లలు, వృద్ధులు, గర్భిణీలు లేదా పాలిచ్చే తల్లులు, మధుమేహం లేదా ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నవారు ఉపవాసం తప్పనిసరిగా చేయాలని భావించనక్కర్లేదు. ప్రార్థనతో కూడిన పాక్షిక ఉపవాసం, పండ్లాహారం లేదా కేవలం ధాన్యాలు మానడం కూడా సరైన భక్తి మార్గమే. ముందుగా వైద్యుడిని సంప్రదించండి.

ముగింపు ఆలోచన

విష్ణువు మేల్కొలుపు మన స్వంత మేల్కొలుపుకు కూడా ఒక ఆహ్వానం. చాతుర్మాస్యపు సుదీర్ఘ నిశ్శబ్దం తర్వాత, మీరు పక్కన పెట్టిన మంచి పనిని మళ్లీ చేపట్టే ఉదయంగా ఈ రోజు నిలవాలి.

సంపాదకుని గమనిక

సంపాదకుని గమనిక (9 అక్టోబర్ 2026): పంచాంగ సమయాలు మరియు పండుగ ఆచారాలు ప్రదేశం, ప్రాంతీయ క్యాలెండర్ మరియు కుటుంబ సంప్రదాయాన్ని బట్టి మారవచ్చు. ఈ గైడ్ హైదరాబాద్ (IST) కోసం దృక్ పంచాంగాన్ని అనుసరిస్తుంది. దయచేసి స్థానిక పూజా సమయాలను నమ్మకమైన పంచాంగం లేదా పురోహితుని ద్వారా నిర్ధారించుకోండి.

సంబంధిత గైడ్‌లు

• కార్తీక ఏకాదశి (ప్రబోధిని) 2026
• క్షీరాబ్ది ద్వాదశి మరియు తులసి వివాహం 2026
• భీష్మ పంచకం 2026
• కార్తికీ ఏకాదశి 2026: పండరీపురం వారీ
• కార్తీక మాసం 2026 క్యాలెండర్, రోజువారీగా
• కార్తీక మాసం 2026 (ప్రధాన గైడ్)