దేవశయని ఏకాదశి (తెలుగులో తొలి ఏకాదశి) — ఆషాఢ శుక్ల ఏకాదశి — విష్ణుమూర్తి క్షీరసాగరంలో యోగనిద్రకు వెళ్ళే పవిత్ర తిథి. ఇదే రోజు చాతుర్మాస్యం ప్రారంభం, నాలుగు నెలల పాటు సాగుతుంది.

తొలి ఏకాదశి 2026 — తేదీ

  • తేదీ: జూలై 15, 2026 (బుధవారం)
  • ఏకాదశి ప్రారంభం: జూలై 14, 2026 రాత్రి
  • ఏకాదశి ముగింపు: జూలై 15, 2026 రాత్రి
  • పారణ: జూలై 16, 2026 ఉదయం

పురాణ కథ

మూడు లోకాలను జయించిన బలి చక్రవర్తి అహంకారాన్ని విష్ణుమూర్తి వామన అవతారంలో నశింపజేశాడు. బలి భక్తికి సంతోషించి విష్ణువు వరమడిగాడు. బలి విష్ణువును తన పాతాళలోకంలో నివసించమని కోరాడు. లక్ష్మీదేవి రాఖీ కట్టి తన భర్తను విడిపించింది, కానీ విష్ణువు నాలుగు నెలలు క్షీరసాగరంలో యోగనిద్ర చేస్తానని, మరో నాలుగు నెలలు బలి పాతాళంలో ఉంటానని వరం ఇచ్చాడు. ఇదే చాతుర్మాస్యం.

Advertisement

వ్రత పూజా విధానం

  1. ఉదయం స్నానం చేసి పసుపు వస్త్రాలు ధరించండి.
  2. విష్ణుమూర్తి విగ్రహాన్ని పంచామృతంతో అభిషేకం చేయండి.
  3. పసుపు పూలు, తులసీ దళాలు, ధూపదీపాలు సమర్పించండి.
  4. విష్ణు సహస్రనామ పారాయణం చేయండి.
  5. రోజంతా నిరాహారం లేదా ఫలాహారం (అన్నం పూర్తిగా త్యజించాలి).
  6. రాత్రి జాగరణ చేసి కీర్తనలు పాడండి.
  7. మరుసటి ఉదయం పారణ చేయండి.

ప్రధాన మంత్రాలు

విష్ణు శయన మంత్రం:

సుప్తే త్వయి జగన్నాథ జగత్ సుప్తం భవేదిదమ్ ।

విబుద్ధే త్వయి బుద్ధం స్యాత్ సర్వమేవ చరాచరమ్ ॥

అదనంగా ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ మంత్రాన్ని 108 సార్లు జపించండి.

చాతుర్మాస్య నియమాలు

చాతుర్మాస్యంలో వివాహం, ఉపనయనం, ముండనం వంటి శుభ సంస్కారాలు చేయరు. తులసి వివాహం (కార్తీక మాసం) తర్వాత దేవ-ఉత్థాన ఏకాదశితో చాతుర్మాస్యం ముగుస్తుంది. వివరాలు: చాతుర్మాస్యం 2026 — పూర్తి మార్గదర్శి.

సంబంధిత: ఆషాఢ మాసం 2026 — పూర్తి జాబితా.

Advertisement

ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

తొలి ఏకాదశి 2026 ఏ రోజు వచ్చింది?

2026లో తొలి (దేవశయని) ఏకాదశి జూలై 15, బుధవారం నాడు వచ్చింది. ఏకాదశి తిథి జూలై 14 రాత్రి ప్రారంభమై జూలై 15 రాత్రి ముగిసింది, పారణ జూలై 16 ఉదయం.

తొలి ఏకాదశిని దేవశయని ఏకాదశి అని ఎందుకు అంటారు?

ఆషాఢ శుక్ల ఏకాదశి నాడు విష్ణుమూర్తి క్షీరసాగరంలో యోగనిద్రకు వెళ్తాడని ప్రచారంలో ఉంది. అందుకే దీనిని దేవశయని ఏకాదశి అంటారు, ఇదే రోజు నాలుగు నెలల చాతుర్మాస్యం ప్రారంభమవుతుంది.

తొలి ఏకాదశి వ్రత పూజా విధానం ఏమిటి?

ఉదయం స్నానం చేసి పసుపు వస్త్రాలు ధరించి, విష్ణుమూర్తి విగ్రహానికి పంచామృతంతో అభిషేకం చేయాలి. పసుపు పూలు, తులసీ దళాలు, ధూపదీపాలు సమర్పించి విష్ణు సహస్రనామ పారాయణం చేయాలి. రాత్రి జాగరణ చేసి మరుసటి ఉదయం పారణ చేయాలి.

తొలి ఏకాదశి నాడు ఏ మంత్రం జపించాలి?

విష్ణు శయన మంత్రం "సుప్తే త్వయి జగన్నాథ జగత్ సుప్తం భవేదిదమ్" పఠించాలి. అదనంగా ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ మంత్రాన్ని 108 సార్లు జపించాలి.

తొలి ఏకాదశి ఉపవాసంలో ఏమి తినవచ్చు?

తొలి ఏకాదశి నాడు రోజంతా నిరాహారం లేదా ఫలాహారం పాటించాలి. అన్నం పూర్తిగా త్యజించాలి, మరుసటి ఉదయం పారణ చేయాలి.

చాతుర్మాస్యంలో ఏ శుభకార్యాలు చేయరు?

చాతుర్మాస్యంలో వివాహం, ఉపనయనం, ముండనం వంటి శుభ సంస్కారాలు చేయరు. కార్తీక మాసంలో తులసి వివాహం తర్వాత దేవ-ఉత్థాన ఏకాదశితో చాతుర్మాస్యం ముగుస్తుంది.