ఓం శ్రీ మాత్రే నమః

సంక్షిప్తంగా: శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రం అమ్మవారిని కన్నతల్లిగా సంబోధించే ఐదు సంస్కృత శ్లోకాల ప్రార్థన. శృంగేరీ శారదా పీఠం దీనిని శృంగేరీ జగద్గురువుల (శ్రీ భారతీతీర్థ మహాస్వామివారి) రచనగా ప్రచురించింది. ఐదు శ్లోకాలు, వాటి తెలుగు భావం, పఠన విశేషాలు, తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు ఈ పేజీలో ఉన్నాయి.

జగన్మాత శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ సమస్త జగత్తుకు తల్లి. భక్తులను ఆపదల నుంచి కాపాడుతూ, వారి కష్టాలను తొలగిస్తూ, ధర్మమార్గంలో నడిపించే కరుణామయి.

తల్లి తన బిడ్డల తప్పులను క్షమించి, ఆపదలో ఉన్నప్పుడు ఆదుకున్నట్లే, జగన్మాత కూడా తన భక్తులపై అపారమైన కరుణను కురిపిస్తుందని మన ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయం బోధిస్తుంది.

శృంగేరీ జగద్గురు శ్రీశ్రీశ్రీ భారతీతీర్థ మహాస్వామివారికి ఆపాదించబడిన శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రం అమ్మవారిని కన్నతల్లిగా భావించి చేసే హృదయపూర్వక ప్రార్థన.

దేశానికి, ప్రజలకు ఎలాంటి ఆపదలు కలగకుండా కాపాడాలని, రోగాలు, కష్టాలు తొలగిపోవాలని, జగన్మాత తన కరుణను ప్రసరింపజేయాలని ఈ స్తోత్రంలో ప్రార్థిస్తారు.

చిత్ర వివరణ: జగన్మాత శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ అనుగ్రహం సమస్త లోకానికి కలగాలి.

ఈ స్తోత్రంలోని ఐదు శ్లోకాలు మరియు వాటి తెలుగు భావాన్ని భక్తితో తెలుసుకుందాం.

మూలం మరియు నేపథ్యం

దిగువన ఇచ్చిన సంస్కృత పాఠం శృంగేరీ శారదా పీఠం స్వయంగా ప్రచురించిన పాఠాన్ని అనుసరిస్తుంది. సంస్కృతం, IAST లిప్యంతరీకరణ, ఆంగ్ల అనువాదంతో ఉన్న ఈ PDF 2020 మార్చిలో పీఠం వెబ్‌సైట్‌లో ఉంచబడింది. అది “శృంగేరీ జగద్గురు విరచితం” (శృంగేరీ జగద్గురువులు రచించినది) అనే శీర్షికతో ఉండి, అప్పట్లో ప్రపంచమంతటా వ్యాపిస్తున్న “కరోనా” వ్యాధి నివారణ కోసం ఈ స్తోత్ర పారాయణ సంకల్పంతో మొదలవుతుంది. శ్లోకాలు మాత్రం దేశాన్ని రోగాలు మొదలైన ఆపదల నుంచి కాపాడమని అమ్మవారిని వేడుకుంటాయి.

Advertisement

శృంగేరీ PDF రచయితను “శృంగేరీ జగద్గురువులు” అని మాత్రమే పేర్కొంటుంది. ఆ సమయంలో జగద్గురువులు శ్రీ భారతీతీర్థ మహాస్వామివారు కావడంతో, ఈ స్తోత్రం వారికి ఆపాదించబడింది.

శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రం – పూర్తి శ్లోకాలు

॥ శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రం ॥

శ్లోకం 1 – దేశాన్ని కాపాడమని జగన్మాతకు ప్రార్థన

శ్లోకం 1

एतावन्तं समयं सर्वापद्भ्योऽपि रक्षणं कृत्वा ।
देशस्य परमिदानीं ताटस्थ्यं केन वहसि दुर्गाम्ब ॥ १ ॥

etāvantaṃ samayaṃ sarvāpadbhyo'pi rakṣaṇaṃ kṛtvā |
deśasya paramidānīṃ tāṭasthyaṃ kena vahasi durgāmba || 1 ||

భావం: ఇంతకాలం దేశాన్ని సమస్త ఆపదల నుంచి రక్షించిన ఓ దుర్గాంబా! ఇప్పుడు దేశం పట్ల ఎందుకు తటస్థంగా ఉన్నావు?

ఓ జగన్మాతా! నీ కరుణాదృష్టిని మాపై ప్రసరించి, దేశాన్ని అన్ని కష్టాల నుంచి రక్షించు.

శ్లోకం 2 – తల్లి కరుణను గుర్తుచేసే ప్రార్థన

శ్లోకం 2

अपराधा बहुशः खलु पुत्राणां प्रतिपदं भवन्त्येव ।
को वा सहते लोके सर्वांस्तान्मातरं विहायैकाम् ॥ २ ॥

aparādhā bahuśaḥ khalu putrāṇāṃ pratipadaṃ bhavantyeva |
ko vā sahate loke sarvāṃstānmātaraṃ vihāyaikām || 2 ||

భావం: పిల్లలు ఎన్నో తప్పులు చేస్తుంటారు. ప్రతి సందర్భంలోనూ తప్పులు జరగవచ్చు. కానీ తల్లిని విడిచి ఆ తప్పులన్నింటినీ ఈ లోకంలో మరెవరు సహించగలరు?

Advertisement

అలాగే ఓ అమ్మా! నీ బిడ్డలమైన మమ్మల్ని మా తప్పులతో సహా కరుణతో ఆదరించు.

శ్లోకం 3 – దీనుల పట్ల నిర్లక్ష్యం చూపవద్దని వేడుకోలు

శ్లోకం 3

मा भज मा भज दुर्गे ताटस्थ्यं पुत्रकेषु दीनेषु ।
के वा गृह्णन्ति सुतान्मात्रा त्यक्तान् वदाम्बिके लोके ॥ ३ ॥

mā bhaja mā bhaja durge tāṭasthyaṃ putrakeṣu dīneṣu |
ke vā gṛhṇanti sutānmātrā tyaktān vadāmbike loke || 3 ||

భావం: ఓ దుర్గాదేవీ! దీనస్థితిలో ఉన్న నీ బిడ్డల పట్ల నిర్లక్ష్యం చూపవద్దు.

తల్లి విడిచిపెట్టిన పిల్లలను ఈ లోకంలో ఎవరు ఆదరిస్తారు? ఓ అంబికా! మమ్మల్ని విడిచిపెట్టకుండా నీ కరుణతో కాపాడు.

శ్లోకం 4 – దేశానికి ఆరోగ్యం, శాంతి కలగాలని ప్రార్థన

శ్లోకం 4

इतः परं वा जगदम्ब जातु देशस्य रोगप्रमुखापदोऽस्य ।
न स्युस्तथा कुर्वचलां कृपामित्यभ्यर्थनां मे सफलीकुरुष्व ॥ ४ ॥

itaḥ paraṃ vā jagadamba jātu deśasya rogapramukhāpado'sya |
na syustathā kurvacalāṃ kṛpāmityabhyarthanāṃ me saphalīkuruṣva || 4 ||

భావం: ఓ జగదంబా! ఇకపై ఈ దేశానికి వ్యాధులు మొదలైన ఆపదలు కలగకుండా నీ కరుణను ప్రసరింపజేయాలి.

దేశ ప్రజలు ఆరోగ్యంగా, సుఖశాంతులతో జీవించేలా అనుగ్రహించు. నా ప్రార్థనను ఫలింపజేయి ఓ తల్లీ!

Advertisement

శ్లోకం 5 – పాపులను సైతం రక్షించే కరుణామయి

శ్లోకం 5

पापहीनजनतावनदक्षाः सन्ति निर्जरवरा न कियन्तः ।
पापपूर्णजनरक्षणदक्षां त्वां विना भुवि परां न विलोके ॥ ५ ॥

pāpahīnajanatāvanadakṣāḥ santi nirjaravarā na kiyantaḥ |
pāpapūrṇajanarakṣaṇadakṣāṃ tvāṃ vinā bhuvi parāṃ na viloke || 5 ||

భావం: పాపరహితులైన జనులను రక్షించే దేవతలు ఎందరో ఉండవచ్చు.

కానీ పాపభరితులైన వారిని సైతం రక్షించగల నిన్ను మించినవారిని నేను ఈ లోకంలో చూడలేకున్నాను. ఓ జగన్మాతా! నీ కరుణకు అర్హతలతో సంబంధం లేదు. నీ బిడ్డలందరినీ ఆదరించే తల్లివి నీవే.

॥ ఇతి శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రం సంపూర్ణమ్ ॥

మాతా శ్రీ దుర్గాయై నమః

శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రంలోని ఆధ్యాత్మిక సందేశం

ఈ స్తోత్రంలో అమ్మవారిని ఒక సర్వశక్తిమంతమైన దేవతగా మాత్రమే కాకుండా, తన బిడ్డల కష్టాలను అర్థం చేసుకునే కన్నతల్లిగా ప్రార్థించడం విశేషం.

ఇందులోని ప్రధాన సందేశాలు:

  • మాతృకరుణ: పిల్లలు తప్పులు చేసినా తల్లి వారిని విడిచిపెట్టదు.
  • శరణాగతి: కష్టాల్లో ఉన్నప్పుడు అమ్మవారిని నమ్మి ప్రార్థించడం.
  • లోకకల్యాణం: కేవలం వ్యక్తిగత సుఖం కోసం కాకుండా దేశం, సమాజం క్షేమం కోసం ప్రార్థించడం.
  • ఆరోగ్యం, శాంతి: ప్రజలకు రోగాలు, ఆపదలు దూరమై సుఖశాంతులు కలగాలని వేడుకోవడం.
  • నిర్హేతుక కరుణ: పాపభరితులైన వారిని సైతం కాపాడగల అమ్మవారి అపారమైన దయను కీర్తించడం.

శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రాన్ని ఎప్పుడు పఠించాలి?

భక్తులు తమకు అనుకూలమైన సమయంలో ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించవచ్చు.

Advertisement

ప్రత్యేకంగా:

  1. ప్రతిరోజూ ఉదయం స్నానం చేసిన తరువాత.
  2. శుక్రవారం అమ్మవారి పూజ సమయంలో.
  3. మంగళవారం దుర్గాదేవి ఆరాధనలో.
  4. నవరాత్రుల సమయంలో.
  5. కుటుంబ క్షేమం, దేశ శాంతి కోసం ప్రార్థించే సమయంలో.

శుభ్రమైన ప్రదేశంలో అమ్మవారి చిత్రపటం ముందు దీపం వెలిగించి, ప్రశాంతమైన మనస్సుతో శ్లోకాలను పఠించవచ్చు.

ముఖ్యంగా: స్తోత్ర పఠనం భక్తి, మనశ్శాంతి, ఆధ్యాత్మిక చింతనకు ఒక మార్గం. ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నప్పుడు ప్రార్థనతో పాటు తగిన వైద్య చికిత్సను కూడా తీసుకోవాలి.

శ్రీ దుర్గాదేవి అనుగ్రహం – అమ్మవారిని కన్నతల్లిగా ప్రార్థిద్దాం

జీవితంలో ప్రతి ఒక్కరికీ కష్టాలు, బాధలు, ఆపదలు ఎదురవుతుంటాయి.

అలాంటి సమయాల్లో మనకు ధైర్యాన్ని ఇచ్చేది భగవంతునిపై ఉన్న విశ్వాసం.

తన బిడ్డ ఎంతటి తప్పు చేసినా, ఆ బిడ్డ బాధపడుతున్నప్పుడు తల్లి ఆదరించకుండా ఉండలేనట్లే, జగన్మాత కూడా తన భక్తుల పట్ల కరుణ చూపుతుందని భక్తులు విశ్వసిస్తారు.

ఈ స్తోత్రంలోని ఐదవ శ్లోకం ఈ భావాన్ని అత్యంత హృద్యంగా తెలియజేస్తుంది.

మన తప్పులను సరిదిద్దుకొని, మంచి మార్గంలో నడుస్తూ, మన కుటుంబం మాత్రమే కాకుండా సమస్త లోక కల్యాణం కోసం కూడా అమ్మవారిని ప్రార్థిద్దాం.

జగన్మాత శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ మనందరినీ సదా అనుగ్రహించాలని ప్రార్థిద్దాం.

ఓం శ్రీ దుర్గాయై నమః

శ్రీ మాత్రే నమః

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రాన్ని ఎవరు అనుగ్రహించారు?

శృంగేరీ శారదా పీఠం 2020 మార్చిలో ఈ స్తోత్రాన్ని శృంగేరీ జగద్గురువుల రచనగా (“శృంగేరీ జగద్గురు విరచితం”) అధికారికంగా ప్రచురించింది. ఆ సమయంలో జగద్గురువులు శ్రీశ్రీశ్రీ భారతీతీర్థ మహాస్వామివారు కావడంతో, ఈ స్తోత్రం వారికి ఆపాదించబడింది. అధికారిక PDF లింక్ దిగువ సంపాదకుని గమనికలో ఉంది.

శ్రీ దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రంలో ఎన్ని శ్లోకాలు ఉన్నాయి?

ఈ స్తోత్రంలో ఐదు శ్లోకాలు ఉన్నాయి.

దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రం ఎందుకు పఠించాలి?

జగన్మాతపై భక్తి, శరణాగతి, దేశ క్షేమం, ప్రజల ఆరోగ్యం, సుఖశాంతుల కోసం ప్రార్థించడానికి ఈ స్తోత్రాన్ని పఠిస్తారు.

దుర్గా స్తోత్రాన్ని ప్రతిరోజూ చదవవచ్చా?

అవును. భక్తులు ప్రతిరోజూ ప్రశాంతమైన మనస్సుతో ఈ స్తోత్రాన్ని పఠించవచ్చు.

దుర్గా పరమేశ్వరీ స్తోత్రం ఏ భాషలో ఉంది?

ఈ స్తోత్రం సంస్కృతంలో ఉంది. దాని తెలుగు భావాన్ని తెలుసుకుంటూ పఠిస్తే శ్లోకాలలోని ప్రార్థనా భావం మరింత స్పష్టంగా అర్థమవుతుంది.

ఈ స్తోత్రం ఎందుకు రచించబడింది?

శృంగేరీ శారదా పీఠం ప్రచురించిన PDF 2020 మార్చిలో ప్రపంచమంతటా వ్యాపిస్తున్న “కరోనా” అనే వ్యాధి నివారణ కోసం ఈ స్తోత్ర పారాయణ సంకల్పంతో ప్రారంభమవుతుంది. అయితే శ్లోకాలు విస్తృతంగా, దేశాన్ని రోగాలు మొదలైన ఆపదల నుంచి కాపాడమని అమ్మవారిని వేడుకుంటాయి.

సంపాదకుని గమనిక

ఈ వ్యాసం HinduTone‌కు తెలుగులో అందించిన పాఠం (తెలుగు మూలం; ఆంగ్ల, హిందీ పేజీలు దాని విశ్వసనీయ అనువాదాలు). ప్రచురణకు ముందు దీనిలోని సంస్కృత పాఠాన్ని శృంగేరీ శారదా పీఠం స్వయంగా ప్రచురించిన PDFతో పోల్చి చూశాము: (అధికారిక PDF). ఈ పేజీలోని శ్లోకాలు ఆ పాఠాన్నే అనుసరిస్తాయి. అందించిన ముసాయిదాలోని మూడు చిన్న తేడాలు దానికి అనుగుణంగా సవరించబడ్డాయి: 2వ శ్లోకంలో సర్వాంస్తాన్, 4వ శ్లోకంలో కలిపిన రూపం కృపామిత్యభ్యర్థనాం, 5వ శ్లోకంలో నిర్జరవరా (నిర్జరవరో కాదు). దేవనాగరి, తెలుగు లిపి రూపాలు శృంగేరీ IAST నుంచి సాఫ్ట్‌వేర్ ద్వారా రూపొందించినవి, చేతితో తిరిగి టైప్ చేసినవి కావు.

శృంగేరీ PDF రచయితను “శృంగేరీ జగద్గురువులు” అని పేర్కొంటుంది; ఆ సమయంలో జగద్గురువులు శ్రీ భారతీతీర్థ మహాస్వామివారు కావడంతో ఆ పేరు ఇవ్వబడింది. శీర్షికలోని “ప్రయోజనాలు” అనే మాట భక్తి, ఆధ్యాత్మిక విశేషాలను సూచిస్తుంది; ఏ ప్రత్యేక ఫలితానికీ హామీ ఇవ్వదు.

చివరిగా నవీకరించినది: 31 అక్టోబర్ 2026

ఇవి కూడా చదవండి